Munke
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Inglizça Vikipediya: Möngke Khan→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 144
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Munke (Mangu, Möngke; 1208 yoki 1209 — 1259) — Möğullar imperiyasining törtinçi buyuk xoni (qooni), Çingizxonning nabirasi va Tulixonning tönğiç öğli. Inglizça Vikipediyaga köra, u 1251-yil 1-iyuldan umrining oxirigaça h…
+ ## Yoşligi
+ ÖzME uning tuğilgan yilini 1208 deb körsatadi, inglizça Vikipediya esa 1209-yil 11-yanvar sanasini beradi. Inglizça maqolaga köra, «Möngke» ismi möğulça «abadiy» ma'nosini anglatadi. Yigitlik yillarida u amakisi Öqtoyxon…
+ ## Taxtga çiqişi
+ Guyuk xon vafotidan keyin taxt uçun asosiy da'vogarlar Botuxon va Munke bölib qolgan. ÖzME'ga köra, 1251-yilda Qoraqurumda çaqirilgan qurultoyda Botuxonning qöllab-quvvatlaşi bilan Munke buyuk xon etib saylangan. Uning s…
+ ## Davlat boşqaruvi
+ Munke öziga duşman bölgan Çiğatoy va Öqtoy uluslarini böysundirgan va öz yerlari çegarasini Botuxonga tegişli Jöji ulusigaça yetkazgan. ÖzME yozişiça, natijada Çingizxon davridagi yakka hokimlik örnida amalda ikki markaz…
+ Munke hukmronligida turli viloyatlarni boşqarişda ularning xalqi, tili va dini inobatga olingan: qoon devonida turli millat vakillari xizmat qilgan, muayyan xalqqa qaratilgan farmonlar uning öz tili va yozuvida bitilgan.…
+ ## Vafoti va oqibatlari
+ 1259-yilda Xitoyga qarşi yuriş paytida Munke vaboga çalingan va ÖzME'ga köra sakkiz kunlik kasallikdan söng vafot etgan. Uning jasadini öğli Asutoy Möğulistonga olib kelgan va u Burhon Xoldun mavzesida Çingizxon hamda Tu…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 6-jild, 816–817-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 97
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)