Piskent tumani

Piskent tumani — Özbekistonning Toşkent viloyati tarkibidagi ma'muriy tuman. Qurama toğlari etaklarida, Ohangaron daryosining çap qirğoği böylab joylaşgan. Ma'muriy markazi — Piskent şahri.12

ÖzME'ga köra, tuman 1926-yil 29-sentabrda taşkil topgan. Rusça Vikipediyaga köra, 1938-yilda u yangi tuzilgan Toşkent viloyatiga kiritilgan, 1943-yilda hududining bir qismi yangi Böka tumaniga ajratib berilgan. 1963-yilda tuman tugatilib, 1970-yilda qayta tiklangan.

ÖzME ma'lumotiça, tuman şimol va şimoli-şarqda Ohangaron va Örta Çirçiq, ğarbda Oqqörğon, janubi-ğarbda Böka tumanlari, janubda esa Tojikistonning Suğd viloyati bilan çegaradoş. Maydoni taxminan 790 km².

Hudud Çirçiq–Ohangaron vodiysining boşlanişida yotadi va şarqdan ğarbga tomon pasayib boradi; balandligi 300 metrdan 2500 metrgaça özgaradi. Şarqiy qismini Qurama toğlarining tarmoqlari, adirlar va yaylovlar egallaydi, ğarbiy qismida suğoriladigan yerlar joylaşgan. Relyef jarlar, jilğalar va eski soy özanlari bilan parçalangan. Ohangaron daryosidan taşqari Qizota, Olmaliqsoy, Parganda va boşqa toğ soylari oqib ötadi; qadimiy Anhor, Böka, Şör, Örtaariq kanallari va Şimoliy Toşkent kanali bor. Şimoliy çegara böylab Toşkent suv ombori — «Toşkent dengizi» çözilgan.

Iqlimi mö'tadil issiq va quruq. ÖzME'ga köra, yillik örtaça harorat 13,5°, iyulda örtaça 27°, yanvarda –1°; yiliga 350 mm atrofida yoğin tuşadi, vegetatsiya davri 210–220 kun. Tuproqlari asosan tipik böz tuproqlar, şarqda töq böz va qönğir tuproqlar uçraydi. Toğ vodiylarida arça, dölana, zarang, olma, olça kabi daraxtlar ösadi, hayvonot dunyosida böri, tulki, quyon, kaklik, qirğovul va boşqalar bor. Tumanning şarqiy qismida mis, qörğoşin, rux, oltin, molibden rudalari, flyuorit hamda quriliş materiallari qazib olinadi.

ÖzME 2003-yil uçun aholini 86,3 ming kişi deb körsatgan; ularning taxminan uçdan bir qismi şaharda yaşagan, aholi ziçligi 1 km² ga 109 kişiga yaqin bölgan. Inglizça Vikipediyaga köra, 2021-yilda tumanda 102 ming kişi istiqomat qilgan. Aholining köpçiligi özbeklar, şuningdek, tojik, tatar, rus va boşqa xalqlar vakillari ham yaşaydi.

Rusça va inglizça Vikipediyaga köra, tuman tarkibiga Piskent şahri, Murotali va Said şaharçalari hamda 6 ta qişloq fuqarolar yiğini (Oqtepa, Döngqörğon, Koriz, Kelovçi, Murotali, Said) kiradi.

Tuman xöjaligi asosan qişloq xöjaligiga ixtisoslaşgan: paxtaçilik, ğallaçilik, boğdorçilik va çorvaçilik rivojlangan. ÖzME'ga köra, 2003-yilda suğoriladigan ekin maydoni 20,7 ming gektarni taşkil etgan, uning taxminan yarmiga paxta, katta qismiga don ekilgan; tumanda 970 ga yaqin fermer xöjaligi faoliyat yuritgan.

Öşa davrda tumandagi 43 umumiy ta'lim maktabida 20 mingga yaqin öquvçi öqigan, kasb-hunar kolleji, kutubxonalar, klublar, stadionlar va madaniyat boği bölgan. Aholiga markaziy kasalxona, qişloq vraçlik punktlari va dorixonalar xizmat körsatgan. ÖzME'ga köra, 1932-yildan buyon «Mehnat bayroği» tuman gazetasi naşr etiladi.