Sinopec
SaqlaşÖqiş: 3 daqiqa
Sinopec (China Petroleum and Chemical Corporation) — Xitoyning integratsiyalaşgan energetika va kimyo kompaniyasi. Uning boş qarorgohi Pekinning Çaoyang tumanida joylaşgan; kompaniya aksiyalari Gonkong va Şanxay birjalarida röyxatga olingan.
Tarixi
13Inglizça Vikipediyaga köra, Sinopec 1983-yilda Xitoy Davlat kengaşi tomonidan Neft sanoati vazirligi va Kimyo sanoati vazirligi negizida taşkil etilgan. Rus tilidagi Vikipediyada 1980-yillarda CNOOC (1982), Sinopec (1983) va CNPC (1988) şakllantirilgani aytiladi. 1998-yilda neft sohasi qayta taşkil etilib, Sinopec CNPC bilan aktivlar almaşdi: Sinopec ayrim neft qazib oliş aktivlarini oldi, evaziga bir qism neftni qayta işlaş zavodlarini berdi.
Sinopec Limited 2000-yil fevralida China Petrochemical Corporation Group (Sinopec Group) qoşidagi aksiyadorlik korxonasi sifatida taşkil etilgan. 2000-yil oktyabrida aksiyalar Gonkong, Nyu-York va Londonda röyxatga olindi; Şanxay listingi 2001-yil iyunda yakunlandi. Ingliz tilidagi Vikipediyada birlamçi joylaştiriş 3,5 milliard dollar jalb qilgani qayd etilgan. 2022-yil avgustida Nyu-York fond birjasidan delisting qilingan (rus tilidagi Vikipediya).
Boşqa muhim voqealar:
- 2005-yilda BP bilan Şanxayda SECCO neft-kimyo majmuasi qurilgan; 2017-yilda Sinopec BPning qolgan uluşini sotib oldi.
- 2006-yilda Şengli Petroleum aktivlari ona kompaniyadan sotib olindi.
- 2013-yil avgustida Apaçe korporatsiyasining Misrdagi neft va gaz biznesidagi 33% uluşi 3,1 milliard dollarga sotib olindi.
- 2021-yilda NIO bilan hamkorlik boşlandi.
- 2023-yil aprelida QatarEnergy bilan kelişuv imzolandi; Sinopec Qatarning Şimoliy konidagi suyultirilgan gaz loyihasini kengaytirişda iştirok etgan birinçi osiyolik xaridor böldi.
- 2023-yil iyunida Şinjondagi yaşil vodorod zavodida işlab çiqariş boşlandi (yiliga 20 000 tonna).
Faoliyati (mahsulot va xizmatlar)
13Kompaniya neft va gazni qidiriş, qazib oliş, qayta işlaş va sotiş, neft mahsulotlari savdosi, neft-kimyo mahsulotlari, kimyoviy tolalar va öğitlar işlab çiqariş hamda vodorod işlab çiqariş va sotiş bilan şuğullanadi. Şuningdek, xom neft va gazni saqlaş va quvurlar orqali taşiş, import va eksport ham faoliyatiga kiradi. Çiqindi ösimlik moylaridan biodizel, yaşil samolyot yoqilğisi va etanol işlab çiqariladi.
Qayta tiklanadigan energiya yönalişida Quqa şahridagi yaşil vodorod zavodi (quriliş qiymati 3 milliard yuan) 1000 megavatt quvvatli quyoş elektr stansiyasidan quvvat oladi. Sinopec Xitoyda megatonnali uglerodni uşlaş, işlatiş va saqlaş (CCUS) loyihasini işlab çiqqan; u 2022-yil yanvaridan beri işlamoqda.
Raqamlarda
13- 2025-yil oxirida isbotlangan neft zaxiralari — 2,074 milliard barrel; gaz zaxiralari — 284 milliard m³.
- 2025-yilda örtaça qazib oliş — kuniga 1,44 million neft ekvivalenti barrel.
- 30 ta neftni qayta işlaş zavodi, umumiy quvvati yiliga 293,5 million tonna; 2025-yilda 250 million tonna neft qayta işlangan.
- Çakana tarmoq 31 mingdan ortiq yoqilği quyiş şoxobçasidan iborat; 2025-yilda 229 million tonna neft mahsulotlari sotilgan.
- 2025-yilda daromad 2,78 trillion yuan (ingliz tilidagi Vikipediya).
- Forbes Global 2000 röyxatida 2017-yilda 25-örin (özbekça Vikipediya), 2025-yilda 51-örin (rus tilidagi Vikipediya).
- 2020-yil yanvar–iyunida kompaniya 23 milliard yuan yöqotgan; 2021-yilda daromad 22% oşgan.
Rahbariyati va tuzilmasi
13Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, guruhni Xitoy Davlat kengaşi nomidan SASAC boşqaradi. 2025-yil oxiriga köra aksiyalarning 69,87% ini Sinopec Group egallaydi; Gonkong birjasidagi H-aksiyalar 19,56% ni taşkil etadi.
Direktorlar kengaşi raisi 2025-yil avgustidan Xou Szijun. Prezident 2024-yildan Çjao Dun. Avvalgi raislar orasida Çen Tunxay 2009-yilda poraxörlik uçun ölim jazosiga hukm qilingan; prezident Van Tyanpu 2015-yilda poraxörlik uçun mahkum etilgan.
Kompaniyaning yirik şöba korxonalariga Sinopec Marketing (70,43%), Sinopec Shanghai Petrochemical (51,81%) va Sinopec Hainan Refining and Chemical (100%) kiradi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Sinopec // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1788 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APASinopec. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1788
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1788
Raqamlarda
Xodimlar soni · 2015-yil
351 ming kişi
Daromad (tuşum) · 2018-yil
2,74 trln yuan
+35,9 % (yaxşi)2015-yilga nisbatan
Manba: Wikidata (CC0)· bot muntazam yangilaydi, oxirgi marta 2026-yil 26-oktabr
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q831445wikidata.org · 6 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.