Soçma konlar

+ Soçma konlar (rusça «rossipi», inglizça «placer») — tub konlar va toğ jinslarining yemirilişi natijasida hosil bölgan, tarkibida qimmatli minerallar donalari yoki bölaklari bölgan boş yoki sementlaşgan çaqiq jinslar töpl…

+ ## Hosil böliş şartlari

+ Soçma konni faqat taşilişga va nuraşga çidamli minerallar hosil qiladi. ÖzME bunday minerallar qatorida olmos, oltin, platina, kassiterit, monatsit, rubin, sapfir, ilmenit, sirkon va kahraboni sanaydi. Inglizça Vikipediy…

+ ## Turlari

+ ÖzME'ga köra, paydo böliş jarayoniga qarab soçma konlar elyuvial, delyuvial, prolyuvial, allyuvial, litoral (dengiz sohili), glyatsial (muzlik) va eol (şamol, barxan) turlariga bölinadi. Inglizça Vikipediyaga köra, eng k…

+ Hosil böliş vaqtiga köra qadimgi (mezozoy, paleozoy va tokembriy), törtlamçi (antropogen) va hozirgi soçma konlar farqlanadi. Yotiş şaroitiga köra ular yuzadagi va kömilgan, tarkibiga köra bir yoki köp mineralli, tuziliş…

+ ÖzME'ga köra, soçma konlarning uzunligi yuzlab metrdan bir neça kilometrgaça, eni bir neça metrdan önlab metrgaça, qalinligi esa bir neça santimetrdan önlab metrgaça boradi.

+ ## Qazib oliş

+ Rusça Vikipediyaga köra, soçma konlar oçiq va yer osti usulida qaziladi; hozir oçiq usul köproq qöllanadi, çunki u foydali qazilmani töliqroq ajratib oliş, xavfsizlik va oğir texnikadan foydalaniş imkonini beradi. Suvli …

+ Rusça Vikipediyaga köra, MDHdan taşqaridagi mamlakatlarda oltin, sirkon va niobiyning qariyb 90 foizi, nodir yer elementlarining 80 foizi, titan va qalayning 70 foizi, olmosning 65 foizi soçma konlardan olinadi. Inglizça…

+ ## Yirik konlar

+ ÖzME'ga köra, Rossiyadagi Kolima va Çukotka, AQŞdagi Alyaska va Kaliforniyaning oltin soçmalari, [[m:280|Janubiy Afrika Respublikasi]] va [[m:329|Namibiya]]ning olmos soçmalari, [[m:311|Malayziya]], [[m:272|Indoneziya]],…