Sotsiologiya
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Социология→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 137
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Sotsiologiya (lotinça societas — «jamiyat» va yunonça logos — «ta'limot») — jamiyatni yaxlit tizim sifatida, şuningdek undagi ijtimoiy institutlar, jarayonlar, guruhlar hamda şaxs va jamiyat orasidagi munosabatlarni örga…
+ ## Predmeti
+ Rusça Vikipediyaga köra, sotsiologlar ijtimoiy voqelikka turliça yondaşadi: ayrimlari uni tuzilmalar majmui sifatida, boşqalari esa alohida kişilarning harakatlari va özaro ta'siri natijasi sifatida tasvirlaydi. Fan oila…
+ ## Kelib çiqişi
+ Jamiyat hayotini tuşuntirişga urinişlar antik davrdayoq — Platon va Aristotel asarlarida paydo bölgan va tarix falsafasida davom etgan. ÖzME'ga köra, Markaziy Osiyo mutafakkirlari — [[m:1097|Al-Forobiy]], [[m:1091|Abu Al…
+ Inglizça Vikipediyaga köra, «sotsiologiya» atamasini birinçi bölib 1780-yilda fransuz yozuvçisi Emmanuel Syeyes naşr etilmagan qölyozmasida qöllagan, keyinroq, 1838-yilda fransuz faylasufi Ogyust Kont uni mustaqil ravişd…
+ ## Institutsionallaşuvi
+ Rusça Vikipediyaga köra, zamonaviy sotsiologiyaning asoslarini Karl Marks, Emil Dyurkgeym va Maks Veber qöygan. Inglizça Vikipediyaga köra, dunyodagi ilk sotsiologiya fakulteti 1892-yilda Albion Smoll tomonidan Çikago un…
+ ÖzME'ga köra, Yevropada sotsiologiya keng ijtimoiy muammolarni qöygan va mohiyatan makrosotsiologiya bölgan; bu yönalişda Veber, Dyurkgeym, Georg Zimmel, Vilfredo Pareto va Pitirim Sorokin işlagan. Amerikada esa fan köpr…
+ ## Asosiy yönalişlari
+ ÖzME'ga köra, sotsiologiya tarixida turli maktablar şakllangan. Mexanistik nazariya tarafdorlari jamiyatni «ijtimoiy fizika» deb bilgan; organik yönaliş va ijtimoiy darvinizm vakillari jamiyatni biologiya qonuniyatlari a…
+ Rusça Vikipediya asosiy nazariy an'analarni uç guruhga ajratadi: tizimni ijtimoiy integratsiya, vazifalar taqsimoti hamda umumiy me'yor va qadriyatlar orqali tuşuntiruvçi tuzilmaviy funksionalizm; sinflar va guruhlar ora…
+ ## Özbekistonda
+ ÖzME'ga köra, mustaqillikdan keyin Özbekistonda sotsiologiyani fan sifatida rivojlantiriş uçun yangi imkoniyatlar paydo bölgan. Davlat va jamiyat qurilişi akademiyasida sotsiologiya va boşqaruv psixologiyasi kafedrasi, «…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 8-jild, 541–542-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 90
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)