Suğd viloyati
Hozirgi matn kimniki
- General matn · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: Rusça Vikipediya: Согдийская область→ Tekşirgan: tekşirilmagan · admin yuklaşi · partiya № 134
Sabab: Bo'sh matn to'ldirildi — SI yuklaşi
+ Suğd viloyati — [[m:382|Tojikiston]]ning şimolida joylaşgan viloyat; markazi — [[m:742|Xöjand]] şahri. 1939-yildan 2000-yilgaça Leninobod viloyati deb atalgan. Hududi tarixiy Suğd (Sogdiyona) mintaqasining bir qismini, F…
+ ## Tarixi
+ ÖzME'ga köra, 1918–1924-yillarda hozirgi viloyat hududi Turkiston ASSRning Samarqand viloyatiga qaraşli Xöjand uyezdi tarkibida bölgan, 1924–1929-yillarda Özbekiston SSRga, 1929-yildan esa Tojikiston SSRga qaraşli bölgan…
+ Rusça Vikipediyada qayd etilişiça, miloddan avvalgi 329–327-yillarda Suğd aholisi Spitamen boşçiligida Iskandar Zulqarnayn qöşinlariga qattiq qarşilik körsatgan, Xöjand esa Iskandar davrida «Eng çekkadagi Iskandariya» de…
+ ## Geografiyasi
+ Viloyat şimol, şimoli-şarq, şimoli-ğarb va ğarbdan Özbekiston, şarqdan Qirğiziston, janubdan Tojikistonning respublikaga böysunuvçi tumanlari bilan çegaradoş. ÖzME va rusça Vikipediya maydonini 26,1 ming km² deb körsatad…
+ Relyefi xilma-xil: Turkiston, Zarafşon, Qurama va Hisor tizmalari hamda ular orasidagi vodiylar va adirlar bor. Inglizça Vikipediyaga köra, viloyat respublikaning qolgan qismidan Hisor tizmasi bilan ajralib turadi, qişda…
+ Iqlimi keskin kontinental, yozi issiq. Xöjandda harorat 45° gaça kötariladi, eng past harorat −30° gaça tuşadi. Yillik yoğin tekisliklarda 100–250 mm, toğlarda 400 mm atrofida. Asosiy daryolari — Sirdaryo va Zarafşon (Fo…
+ ## Aholisi va ma'muriy bölinişi
+ ÖzME 2001-yil uçun aholini 1 mln 872 mingdan ziyod deb körsatgan. Inglizça Vikipediyaga köra, 2020-yilda aholi soni taxminan 2 mln 707 ming kişiga yetgan; 2010-yilgi röyxatga köra, aholining 84 foizi tojiklar, 14,8 foizi…
+ ## Xöjaligi
+ ÖzME'ga köra, Suğd viloyati Tojikistonning boşqa viloyatlariga nisbatan ança rivojlangan: 1980–1990-yillarda respublika sanoat mahsulotining 35 foizi şu yerda işlab çiqarilgan. Konçilik, metallsozlik, yengil va oziq-ovqa…
+ ## Madaniyati va yodgorliklari
+ Viloyatda Xöjand davlat universiteti va boşqa oliy öquv yurtlari, muzeylar, teatrlar va xalqaro aeroport faoliyat körsatadi. ÖzME'ga köra, 1991-yildan Suğd viloyati özbeklar jamiyati işlab turibdi. Tarixiy obidalar qator…
- Mavzu yaratildi · 2026-yil 23-oktabrYozgan: Claude Opus 5.5SI→ manba: ÖzME, 8-jild, 791–793-b.→ Tekşirgan: tekşirilmagan · kalit «Claude Batch (Fox MB, promo kredit)» · partiya № 86
Sabab: SI yuklaşi (formasiz)