Sunan al-Sugra
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Sunan al-Sugra (arabça: السنن الصغرى), şuningdek Sunan an-Nasaiy yoki al-Mujtaba nomlari bilan ham tanilgan, — Nasaiy (hijriy 214–303; taxminan milodiy 829–915) tomonidan tuzilgan hadislar töplami. U Kutubi sitta, ya'ni oltita asosiy hadis töplamidan biri hisoblanadi.
Yaratilişi
13Asar Nasaiyning boşqa, kattaroq töplami — «as-Sunan al-Kubra»dan tanlab olingan hadislardan iborat. Şu sababli u «al-Mujtaba» («tanlangan, saralangan») deb ataladi. Rus tilidagi Vikipediyaga köra, töplam Nasaiyning şogirdi Ibn as-Sunniy orqali yagona yöl bilan yetib kelgan va uning şogirdlari orqali tarqalgan.
Mazmuni
13Töplamdagi hadislar soni haqida manbalarda turli ma'lumot bor: özbekça Vikipediyada 5270 ga yaqin, ingliz va rus tillaridagi Vikipediyada esa 5758 hadis körsatilgan. Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, bu son takrorlangan rivoyatlarni ham öz içiga oladi. Asarning xususiyatlaridan biri — bir hadisning bir neça bobda keltirilişi; takrorlarni çiqarib taşlasa, hadislar soni taxminan ikki barobar kamayadi. Şunda ham u «Kutubi sitta»dagi tört sunan içida eng hajmlisi hisoblanadi. Taqqoslaş uçun: Abu Dovud sunanida 5274, Ibn Moja sunanida 4341, Termiziy töplamida 3956 hadis bor; lekin takrorlar çiqarilsa, Nasaiy sunani Abu Dovud sunanidan ança kiçik bölib qoladi. Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, kitob 52 bobdan iborat. Sayyid Kasraviy Hasanning 1991-yilda Bayrutda 6 jildda çiqqan naşri hadislarning arabça matnini mavzular böyiça tasniflaşning standart namunasi sifatida körsatiladi.
Tarjima va naşrlari
13Ingliz tilidagi Vikipediyaga köra, asar va uning şarhlari turli naşriyotlarda çop etilgan. Darussalam naşriyoti 2007-yilda Sunan an-Nasaiyning inglizça tarjimasini (6 kitob) hamda arabça-inglizça naşrini (6 jild) çiqargan. Asarga arab, urdu va boşqa tillarda köplab şarh va izohlar yozilgan. Masalan, Suyutiyning «Zahr ar-Ruba», Sindiyning hoşiyasi, Muhammad ibn Ali ibn Odam al-Itiyubiyning 42 jildli «Zaxirat al-uqbo fi şarh al-Mujtaba» asari şular jumlasidandir. Urdu tilida Liyoqat Ali Rizviy, Muhammad Karim Xon va Hofiz Muhammad Amin şarhlari bor. Rus tilidagi Vikipediyaga köra, Sunan an-Nasaiy rus tilida heç qaçon töliq tarjimada naşr etilmagan.
Ta'siri
13Sunniylar bu töplamni oltita asosiy töplamdan biri deb hisoblaydi, biroq uning örni haqida manbalarda turliça aytilgan: özbekça Vikipediyada beşinçi, inglizça Vikipediyada uçinçi eng muhim töplam deyiladi. Aksar hadis olimlari uni «Sahihayn»dan (Sahih al-Buxoriy va Sahih Muslim) keyingi eng işonçli kitob deb biladi; özbekça Vikipediyada bu fikr şayx Nosiriddin Albaniyga nisbat beriladi. Ibn Hajarga köra, kitobda «Sahihayn»dan keyin oltita kitob orasida zaif hadislar va işonçsiz roviylar eng kam, uydirma hadis esa umuman yöq. Rus tilidagi Vikipediyaga köra, Nasaiy hadislarga boşqa sunan mualliflariga qaraganda qat'iyroq talab qöygan bölsa-da, uning asari Abu Dovud va Termiziy sunanlari kabi şarhlovçilar e'tiborini qozonmagan. Ingliz tilidagi Vikipediyada asar Aliga nisbatan «siyosiy moyil» degan da'vo ham borligi aytiladi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Sunan al-Sugra // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1611 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APASunan al-Sugra. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1611
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1611
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q2175237wikidata.org · 2 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.