Xoja Muhammad Islom ibn Xoja Ahmad

+ Xoja Muhammad Islom ibn Xoja Ahmad (Faxriddin Xoja Muhammad Islom, Xoja Islom Jöyboriy; 1493–1563) — Buxorodagi nufuzli Jöybor xojalari xonadonining eng taniqli vakili, naqşbandiya tariqati şayxi va Buxoro şayxulislomi. …

+ ## Hayoti va tahsili

+ ÖzME ma'lumotiça, Xoja Islom 1493-yilda [[m:687|Buxoro]]da tuğilgan. Yoşligidan naqşbandiya ta'limotini çuqur örgangan, unga taniqli şayx Maxdumi A'zam ustozlik qilgan. Tariqatni keng tarğib qilgani uçun u «Piri Şastiy» …

+ Xoja Islom yoş paytidanoq davlat işlariga yaqin bölgan: Buxoro hokimi Ubaydulla sulton saroyida xizmat qilgan. Keyinçalik Ubaydulla taxtga çiqib, Buxoro xoni bölgaç ham, xoja bilan yaqin munosabatni saqlagan.

+ ## Siyosiy faoliyati

+ ÖzME'ga köra, Maxdumi A'zam 1542-yilda vafot etgaç, Xoja Islom Movarounnahrning eng yirik diniy arbobiga aylangan va siyosiy jarayonlarda markaziy örin egallagan. Uning obrösi faqat Buxoro xonligida emas, butun musulmon …

+ Rusça Vikipediyadagi Pirmuhammadxon haqidagi maqolaga köra, 1550-yilda balxlik Pirmuhammadxon Buxoro taxtini egallaganda zodagonlar va ruhoniylarning köpçiligi, jumladan «qudratli xoja Muhammad Islom» ham uni qöllab-quvv…

+ ÖzME'ga köra, Xoja Islom Abdullaxon II ning markazlaşgan davlat barpo etiş yölidagi qattiqqöl siyosatini qöllagan. 1561-yilda Abdullaxon Buxorodagi hokimligini Balx hokimligiga almaştiriş haqidagi Pirmuhammadxon taklifig…

+ ## Bunyodkorlik va xayriya işlari

+ ÖzME'ga köra, Buxoro xonligida şu davrda qurilgan köplab masjid, madrasa, hammom, sardoba, ustaxona, savdo rastalari, kanal va xonaqohlar Xoja Islom va uning öğli Xoja Sa'duddin nomi bilan boğliq. Xojaning Gavkuşon va Jö…

+ Xoja Islom 1563-yil 15-sentyabrda vafot etgan. Saxovati va xalqqa yordami uçun buxoroliklar uni «Qutbul ğavs» («Madadkor qutb»), ya'ni avliyo deb uluğlagan.