Yangiqörğon tumani
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Yangiqörğon tumani — Namangan viloyatining şimoliy qismida joylaşgan tuman. Markazi — Yangiqörğon şaharçasi.
Tarixi
13Tuman 1926-yil 29-sentyabrda taşkil etilgan. Rus tilidagi Vikipediyaga köra, 1938-yil 18-yanvarda u Farğona viloyati tarkibiga kirgan, 1941-yil 6-martda Namangan viloyatiga ötgan. 1959-yil 18-mayda Yangiqörğon tumaniga Çortoq tumani qöşilgan. 1960-yil 25-yanvarda tuman Andijon viloyatiga berilgan, 1967-yil 18-dekabrda esa yana Namangan viloyati tarkibiga qaytarilgan. Manbalarda sovet davrida tuman viloyatning industrial-agrar markazlaridan biri hisoblangani qayd etilgan.
Geografiyasi
13Tuman şimoli-ğarb, şimol va şimoli-şarqdan Qirğiziston Respublikasi, janubdan Namangan va Uyçi tumanlari, ğarbdan Kosonsoy tumani bilan çegaradoş. Tuman markazi viloyat markazidan 22 km uzoqlikda joylaşgan. Maydoni manbalarda turliça berilgan: özbekça Vikipediyada 540 km² (bir örinda 0,54 ming km²), inglizça Vikipediyada 525 km².
Hudud Çatqol tizmasining janubiy etaklarida joylaşgan; yer yuzasi tekislik va adirlardan iborat. Balandligi janubda taxminan 300 m, örta qismida 1500 m gaça, şimolda 1500–2000 m. Neft, şağal, ohaktoş va gil tuproqlar bor. Iqlimi kontinental: yozi issiq va quruq, qişi sovuq. Yillik yoğin 300–400 mm, vegetatsiya davri 175 kun. Eng yirik soylari — Çortoqsoy, Namangansoy va Quruqsoy (Çangaç); bahorda ular ba'zan sel keltiradi. Tuproği asosan tipik böz tuproq. Adirlarda tulki, yumronqoziq, toşbaqa, kaklik kabi hayvonlar yaşaydi.
Aholisi
13Aholi soni manbalarda turliça: özbekça Vikipediyada 166,7 ming (2005), boşqa bir örinda 177 828 kişi; inglizça Vikipediyada 221 800 (2021, taxminiy). Aholining 97,2 foizini özbeklar, 2,5 foizini qirğizlar, qolgan 0,3 foizini 14 millat vakillari taşkil etadi; tojik, tatar, rus va boşqalar ham yaşaydi. Örtaça ösiş sur'ati 1,7 foiz deb körsatilgan.
Ma'muriy jihatdan özbekça Vikipediyada 1 şaharça va 11 qişloq fuqarolar yiğini (Bekobod, Birlaşgan, Zarbdor, Zarkent, Istiqlol, Navkent, Navrözobod, Nanay, Paromon, Şarq Yulduzi, Qorapolvon) keltirilgan. Rus va ingliz Vikipediyalarida esa 2011-yil holatiga köra 19 şaharça va 11 qişloq fuqarolar yiğini sanalgan.
Iqtisodiyoti
13Tuman xöjaligi asosan qişloq xöjaligiga ixtisoslaşgan. Yetakçi tarmoq — paxtaçilik; sabzavotçilik, ğallakorlik, çorvaçilik va meva yetiştiriş ham rivojlangan. Ekinlar qatorida paxta, buğdoy, makkajöxori, sabzavot, kartoşka va poliz ekinlari bor. Sanoatda paxta tozalaş, ğişt, vino zavodlari, tikuv-trikotaj fabrikasi, atlas töqiş sexlari, non kombinati va boşqa korxonalar faoliyat körsatadi. 2008-yilda sanoat mahsulotining 74,1 foizi Marvel Djusko qöşma korxonasiga töğri kelgan. Tuman hududidan respublika ahamiyatidagi Çortoq — Nanay avtomobil yöli ötgan.
Madaniyati va diqqatga sazovor joylari
13Tumanda tuman markaziy kutubxonasi, klub muassasalari, madaniyat uylari va sport majmuasi bor. Ta'lim sohasida umumiy ta'lim maktablari (manbalarda 60, 61 va 63 deb turliça berilgan), bolalar musiqa va sport maktablari, litsey-internatlar hamda kasb-hunar kollejlari faoliyat körsatadi. Adir ösimliklarini örganiş uçun Özbekiston Fanlar akademiyasi Botanika institutining tajriba uçastkasi işlaydi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Yangiqörğon tumani // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/893 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAYangiqörğon tumani. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/893
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/893
Manbalar
2 ta manba- 1Wikidata: Q1646697wikidata.org · 1 ta fakt manbasi
- 2Wikidata: Q4205530wikidata.org · 1 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.