Abdulla Ubaydullayev
SaqlaşÖqiş: 1 daqiqa
Abdulla Muharramoviç Ubaydullayev (1934–2025) — özbek pulmonolog olimi, Özbekistonda pulmonologiya maktabining asosçisi. Tibbiyot fanlari doktori (1974), professor (1979), Özbekiston Fanlar akademiyasining akademigi (2000). 1998-yilda Özbekistonda xizmat körsatgan tibbiyot xodimi unvoniga sazovor bölgan. ÖzME'ga köra, u 1934-yil 20-martda Toşkentda tuğilgan; özbekça Vikipediyaga köra, 2025-yil 9-dekabrda Toşkentda vafot etgan.1
Hayoti va faoliyati
13Ubaydullayev 1958-yilda Toşkent tibbiyot institutini bitirgan. ÖzME'ga köra, uning butun ilmiy va pedagogik yöli Toşkent vraçlar malakasini oşiriş instituti bilan boğliq bölgan: u bu yerda klinik ordinatura va aspiranturani tamomlagan, assistent va dotsent bölib işlagan. 1974–1986-yillarda institutning terapiya fakultetiga dekanlik qilgan, 1978-yildan pulmonologiya va klinik allergologiya kafedrasini boşqargan. 1986-yildan Ftiziatriya va pulmonologiya ilmiy-tadqiqot institutining direktori lavozimida işlagan.
Ilmiy işlari
13ÖzME'ga köra, olimning tadqiqotlari Özbekistonda nafas a'zolari kasalliklarining tarqaliş qonuniyatlari — epidemiologiyasiga bağişlangan. U bronxial astma va öpkaning surunkali obstruktiv kasalliklariga moyillik tuğdiruvçi genetik omillarni örgangan. Ubaydullayevning muhim yönalişlaridan biri sil kasalligi bilan boğliq: kasallikni erta aniqlaş usullari, boşqa xastaliklar bilan birga keçadigan sil turlarining rivojlaniş mexanizmi hamda silga qarşi dorilarning nojöya ta'sirini kamaytiradigan, xavfsiz usullarga tayangan majmuaviy davolaş texnologiyasini işlab çiqiş ustida işlagan.
Uning asarlari orasida pulmonologiyada funksional tekşiruv usullariga oid qöllanma (1997), «Öpka sarkoidozi» (2000), bronxial astma haqidagi monografiya (2001) va «Nafas organlari kasalliklari» (2004) bor; ularning bir qismi hammualliflikda yozilgan.
Jamoat faoliyati
131986-yildan Ubaydullayev Özbekiston ftiziatrlar va pulmonologlar ilmiy jamiyatiga raislik qilgan. ÖzME'ga köra, u Yevropa respirator jamiyati va Parijda joylaşgan Sil va öpka kasalliklariga qarşi kuraş xalqaro ittifoqining a'zosi, Moskvadagi «Interastma Rossiya — MDH» jamiyati boşqaruvi a'zosi hamda Markaziy Osiyo pulmonologlar assotsiatsiyasining vitse-prezidenti bölgan. 1994-yildan assotsiatsiyaning «Vestnik» jurnaliga boş muharrirlik qilgan. Özbekça Vikipediyaga köra, olim vafot etganida Özbekiston Prezidenti uning yaqinlariga hamdardlik bildirgan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Abdulla Ubaydullayev // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/4410 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAAbdulla Ubaydullayev. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/4410
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/4410
Zamondoşlari
Manbalar
2 ta manba- 1Özbekça Vikipediya: Abdulla Ubaydullayevuz.wikipedia.org
- 2ÖzME, 9-jild, 3–4-b.manbaa.uz · ÖzME, 9-jild, 3–4-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.