Böz tumani
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Böston tumani (2019-yilgaça — Böz tumani) — Andijon viloyatining şimoli-ğarbiy qismida joylaşgan ma'muriy tuman. Özbekça va rusça Vikipediyaga köra, tuman 2019-yilda yangi nom olgan; ma'muriy markazi — Böz şaharçasi. ÖzME'da tuman eski nomi bilan, Böz tumani sifatida tavsiflangan.12
Tarixi
13ÖzME ma'lumotiça, tuman 1950-yil 5-aprelda tuzilgan. 1962-yil oxirida u qöşni Şahrixon tumani tarkibiga birlaştirilgan, ammo 1964-yil 31-dekabrda yana alohida tuman sifatida tiklangan. Özbekça Vikipediyaga köra, 2019-yil 30-sentyabrda Böz tumani nomi Böston tumaniga özgartirilgan.
Joylaşuvi va hududi
13Tuman şimolda Baliqçi, şimoli-ğarbda Uluğnor, şarqda Şahrixon, janubi-şarqda Quva tumanlari, janubi-ğarbda esa Farğona viloyatining Yozyovon tumani bilan çegaradoş. Maydoni ÖzME'ga köra 0,20 ming km², ya'ni taxminan 200 km². 2000-yildagi ma'lumotga köra, tumanda bitta şaharça (Böz) va uçta qişloq fuqarolari yiğini — Mannop Jalolov, Xovos va Xoldevonbek bölgan.
Tabiati
13Hudud dengiz sathidan qariyb 500 metr balandlikdagi tekislikdan iborat. Ğarbiy qismida köçib yuruvçi qum tepalari köp, ular orasidagi pastqam joylarda botqoqliklar uçraydi. Yer odatda uç massivga ajratiladi: Şarqiy Yozyovon, Katta Farğona kanali va Uluğnor massivlari. Iqlimi keskin kontinental: qişda örtaça harorat 0° dan –4° gaça tuşadi, iyulda 24–28° atrofida böladi, yillik yoğin 200–300 mm. Ösuv davri 210–220 kunni taşkil etadi.
Ekinzorlar Katta Farğona va Katta Andijon kanallari hamda Şahrixonsoy suvi bilan suğoriladi. Yer osti suvlari yuzaga yaqin (ba'zi joylarda 30–60 sm çuqurlikda) bölgani uçun şörlangan yerlar ança keng, ayrim joylarda gançsimon qattiq tuproqlar ham bor. Tuproqlarning çirindi miqdori kam. Yovvoyi ösimliklardan yantoq, şöra, ajriq, ğumay, qamiş va yulğun keng tarqalgan; hayvonot dunyosida tulki, suvsar, ilonlar, suv havzalarida baliqlar uçraydi.
Aholisi
13ÖzME'ga köra, 2000-yilda tumanda 50 mingdan ortiq kişi yaşagan, ularning köpçiligi qişloq aholisi bölgan; özbeklardan taşqari rus, tojik, qirğiz, koreys va tatarlar ham istiqomat qilgan. Özbekça Vikipediyada aholi soni 75 mingdan oşgani aytiladi.
Xöjaligi va ijtimoiy hayoti
13Iqtisodiyotning asosini qişloq xöjaligi taşkil qiladi, uning yetakçi tarmoği — paxtaçilik; çorvaçilik, pillaçilik, polizçilik, sabzavotçilik va boğdorçilik bilan ham şuğullaniladi. 2000-yilgi holatga köra, tumanda paxta tozalaş zavodi va bitta aksiyadorlik jamiyati, bir neça şirkat va fermer xöjaliklari faoliyat körsatgan. Öşa davrda tumanda 25 ta umumta'lim maktabi, akademik litsey, pedagogika va tibbiyot bilim yurtlari, kutubxonalar, muzey, musiqa maktabi va kasalxona bölgan. 1951-yildan tumanda «Böz haqiqati» gazetasi naşr etilgan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Böz tumani // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/3741 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APABöz tumani. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/3741
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/3741
Manbalar
3 ta manba- 1Özbekça Vikipediya: Böston tumaniuz.wikipedia.org
- 2Rusça Vikipediya: Бустанский районru.wikipedia.org
- 3ÖzME, 2-jild, 844–845-b.manbaa.uz · ÖzME, 2-jild, 844–845-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.