Danğara tumani
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Danğara tumani — Farğona viloyatidagi ma'muriy tuman, markazi — Danğara şaharçasi. ÖzME'ga köra, tuman 1939-yil 10-fevralda tuzilgan, maydoni taxminan 450 km². Uning tarixi bir neça marta qayta taşkil etiliş bilan boğliq: 1962-yil 24-dekabrda u Pop tumani bilan birlaştirilgan, 1970-yil 7-dekabrda esa yana alohida tuman sifatida tiklangan.
Çegaralari va ma'muriy tuzilişi
13ÖzME ma'lumotiga köra, Danğara tumani viloyatning Buvayda, Uçköprik, Özbekiston va Furqat tumanlari, Qöqon şahri, Namangan viloyatining Pop tumani hamda Tojikistonning Aşt tumani bilan çegaradoş. 2000-yilda tumanda 122,4 ming kişi yaşagan. Tarkibiga bir şaharça (Danğara) va sakkizta qişloq fuqarolari yiğini — Mulkobod, Naymança, Oqjar, Sanam, Taypoq, Çinobod, Qiyali va Ğalaba kirgan.
Tabiati
13Tuman relyefi asosan tekislikdan iborat. ÖzME'ga köra, uning janubi-ğarbiy qismi Söx konus yoyilmasining şimoli-ğarbiy çekkasida, şimoli-ğarbiy qismi esa Sirdaryoning birinçi va ikkinçi terrasalarida joylaşgan. Yer yuzasi törtlamçi davrning gil, qumoq va qum yotqiziqlaridan tuzilgan, şimoli-ğarbda barxan va döng qumlar uçraydi. Iqlimi kontinental: yozi issiq, qişi nisbatan yumşoq. Iyulning örtaça harorati 26,8°, yanvarniki –2,2°, yiliga örtaça 110 mm yoğin tuşadi, ösuv davri 220 kun. Bahor va kuzda kuçli «Qöqon şamoli» esadi.
Hududdan Sirdaryo oqib ötadi; uning suvi Abdusamat va Olxamak nasos stansiyalari orqali dalalarga çiqariladi, artezian va drenaj quduqlari yordamida yer osti suvlaridan ham foydalaniladi. Tuproqlari asosan suğoriladigan ötloq, qumli ötloq tuproqlar va şörxoklardan iborat. Qumliklarda saksovul, qandim va yulğun, pastqamliklarda yantoq va şuvoq, Sirdaryo böyida turanğil, tol va çinğil ösadi. Hayvonlardan çiyaböri, tulki, töqay muşugi, quşlardan qirğovul, qaşqaldoq va ördak yaşaydi.
Aholisi
13ÖzME'ga köra, aholining köpçiligi özbeklar, şuningdek tojik, tatar, rus va boşqa millat vakillari ham istiqomat qiladi. Bir kvadrat kilometrga örtaça 272 kişi töğri kelgan, aholining 90 foizdan ortiği qişloqlarda yaşagan.
Xöjaligi
13Tuman xöjaligi asosan paxta yetiştirişga ixtisoslaşgan, pillaçilik, ğallaçilik, boğdorçilik, çorvaçilik, baliqçilik va asalariçilik ham rivojlangan. ÖzME ma'lumotiga köra, qişloq xöjaligida foydalaniladigan yerlar 32,5 ming gektarni taşkil etgan. Tumanda olti sanoat korxonasi, quriliş-ta'mirlaş taşkilotlari, örmon va baliqçilik xöjaliklari faoliyat körsatgan; 1997-yilda tikuvçilik fabrikasi va konserva zavodi işga tuşirilgan, uç yuzdan ortiq kiçik korxona mahsulot işlab çiqargan.
Transport va madaniyat
13Tuman hududidan Toşkent — Öş — Qaşqar, Qöqon — Xöjand, Qöqon — Namangan va Qöqon — Jomaşuy avtomobil yöllari ötadi. ÖzME'ga köra, tumanda 40 ga yaqin umumiy ta'lim maktabi, ikki kollej, olti madaniyat saroyi, köplab kutubxona va tibbiyot muassasalari bölgan. 1941-yildan «Ğalaba» tuman gazetasi çiqadi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Danğara tumani // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/3946 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APADanğara tumani. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/3946
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/3946
Manbalar
1 ta manba- 1ÖzME, 3-jild, 80–81-b.manbaa.uz · ÖzME, 3-jild, 80–81-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.