Omon Kekilov
SaqlaşBoşqa nomlari: Aman Kekilov
Öqiş: 2 daqiqa
Omon (turkmança: Aman) Kekilov (1912–1974) — turkman şoiri, yozuvçisi, adabiyotşunos olimi va pedagogi. 1967-yilda Turkmaniston xalq yozuvçisi unvoniga sazovor bölgan.
Hayoti
1,3Uzbekça Vikipediyada tuğilgan sanasi 1912-yil 5-sentabr deb körsatilgan, rus va ingliz Vikipediyalarida esa 9-may 1912-yil deb berilgan. Tuğilgan joyi uzbekça manbada «hozirgi Aşxobod tumani», rus manbasida Aşxobod yaqinidagi Keşi ovuli, ingliz manbasida hozirgi Ahal viloyatidagi Keşi qişloği deb körsatiladi. U 1974-yil 13-dekabrda Aşxobodda vafot etgan.
Rus Vikipediyasiga köra, u kambağal dehqon oilasida tuğilgan, erta yetim qolgan va 1922-yildan Aşxoboddagi Ilbayev nomli internatda tarbiyalangan. Uni akasi Shali Kekilov u yerga joylaştirgan. 1925–1929-yillarda pedagogika texnikumida öqigan, söng «Pioner» jurnalida mas'ul kotib bölib işlagan va şu texnikumda dars bergan. 1933–1935-yillarda «Kolxozçi» gazetasida mas'ul kotib, Turkmandavnaşrning bolalar bölimida boş muharrir bölgan. 1935-yildan Moskvadagi tarix, falsafa va adabiyot institutida aspirant bölgan, keyin Moskvada GITISning turkman bölimida dars bergan.
1939-yil oxiridan 1948-yilgaça Aşxobod davlat pedagogika institutida işlagan. 1948-yilgi Aşxobod zilzilasidan keyin oilasi bilan Çorjöyga köçib, şu yerda kafedra mudiri bölgan va öqituvçilik qilgan. 1934-yilda Moskvadagi Butunittifoq sovet yozuvçilarining birinçi syezdida Turkmaniston vakili sifatida qatnaşgan, SSSR Yozuvçilar uyuşmasiga qabul qilingan. Uzoq yillar Osiyo va Afrika mamlakatlari hamjihatlik qömitasini boşqargan.
Ijodi
1,3Birinçi şe'ri 1927-yilda çop etilgan, 1932-yilda dastlabki şe'rlar töplami naşr qilingan. Asarlarida turkman xalqi hayoti, özbek-turkman xalqlari döstligi, mehnati va kuraşi aks etgan. Uning «Olğa» (1935), «Sönggi uçraşuv» (1940), «Ölim panjasida» (1942) dostonlari, «Döstlik daryosi» şe'ri va «Sevgi» şe'riy romani (1947–57) ma'lum. Rus manbasida «Sevgi» turkman tilidagi birinçi roman deb körsatilgan. U şuningdek pyesalar, ertaklar va «Tarqalgan bulutlar» romanini yozgan. Rus manbasiga köra, 1946-yilda Turkman SSR birinçi Davlat madhiyasining matnini yozgan.
Adabiyotşunoslikka oid asarlari orasida «Badiiy asarning tili haqida» (1942), «Mullanafas» monografiyasi (1957), «Adabiyot nazariyasi» (1961), «Buyuk lirik» (1969) va «Söz san'ati» (1970) bor. «Buyuk lirik»da Navoiy an'analarining Mahtumquli ijodiga ta'siri tadqiq etilgan. Rus manbasida unga yaqin yuz maqola va ilmiy iş muallifi deyilgan.
Unvon va mukofotlari
1,3Rus Vikipediyasiga köra, u filologiya fanlari doktori, akademik, Turkman SSR fan arbobi (1972) edi. Ikki «Şon-şaraf belgisi» ordeni, SSSR medali va Turkmaniston Mahtumquli nomidagi Davlat mukofoti bilan taqdirlangan.
Xotirasi
1,3Aşxobodda bir köça va pedagogika texnikumi uning nomini olib yuradi. 2010-yilda Aşxobodda oçilgan Şon-şuhrat xiyobonida unga haykal örnatilgan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Omon Kekilov // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1515 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAOmon Kekilov. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1515
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1515
Zamondoşlari
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q2349508wikidata.org · 4 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.