Najmiddin Komilov

Najmiddin Komilov (1937–2012) — özbek adabiyotşunosi, tarjimaşunos va tarjimon, tasavvuf tarixi va ta'limoti tadqiqotçisi. ÖzME'ga köra, u 1937-yil 5-oktabrda Tojikistonning Panjikent tumanida tuğilgan. Özbekça Vikipediyaga köra, 2012-yil 26-aprelda vafot etgan.1

ÖzME ma'lumotlariga köra, Komilov 1965-yilda Samarqand davlat universitetining filologiya fakultetini bitirgan. Özbekça Vikipediyaga köra, 1967–1970-yillarda Fanlar akademiyasi Til va adabiyot instituti aspiranturasida Ğaybulla Salomov rahbarligida Ogahiyning tarjimonlik mahorati mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini, keyinroq Xorazm tarjima maktabiga bağişlangan doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. ÖzME doktorlik darajasini 1975-yilga, özbekça Vikipediya esa 1988-yilga sanaydi. 1991-yilda professor unvonini olgan.

ÖzME'ga köra, Komilov 1970–1971-yillarda Özbek sovet ensiklopediyasi Boş tahririyatida katta muharrir, 1971-yildan Toşkent davlat universitetida öqituvçi bölgan; özbekça Vikipediyaga köra, u bu universitetda 1993-yilgaça dotsent va professor sifatida dars bergan. 1991–1994-yillarda va 2001-yildan Toşkent şarqşunoslik institutida kafedra mudiri, 1994–1995-yillarda Prezident devonida maslahatçi, 1995–1999-yillarda Davlat va jamiyat qurilişi akademiyasida prorektor bölgan. ÖzME'ga köra, 1999–2001-yillarda Özbekiston Respublikasi Markaziy saylov komissiyasiga raislik qilgan. 1997-yildan «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» boş tahrir hay'ati a'zosi bölgan.

ÖzME'ga köra, Komilov dastlab tarjima va qiyosiy adabiyotşunoslik, tarjima tarixi nazariyasi masalalarini örgangan, matnşunoslik va adabiy janrlar taraqqiyoti bilan ham şuğullangan. Keyingi yillarda uning asosiy diqqati [[Tasavvuf|tasavvuf]] tarixi, uning yönalişlari hamda şariat, tariqat va haqiqat tuşunçalariga qaratilgan. U Ahmad Yassaviy, Najmiddin Kubro, Ibn Arabiy, Nasafiy va Bahouddin Naqşband ta'limotlarining mohiyatini yoritib bergan. Özbekça Vikipediyaga köra, olim 300 dan ortiq ilmiy va ilmiy-ommabop maqola yozgan, qariyb 40 yil davomida talabalarga tarjima nazariyasi, mumtoz adabiyot va tasavvuf falsafasidan saboq bergan.

ÖzME uning kitoblari qatorida «Döstlik köpriklari» (1979, hamkorlikda), «Ibn Sino va Dante» (1983), «Bu qadimiy san'at» (1988), «Najmiddin Kubro» (1995), «Tafakkur karvonlari», «Tasavvuf yoki komil inson axloqi» va «Tasavvuf. Tavhid asrori» (1999), «Faqr nuri porlagan qalb» (2001) asarlarini keltiradi.

Komilov fors tilidan bir qator tasavvufiy manbalarni özbek tiliga ögirgan: Fariduddin Attorning «Ilohiynoma», Sulton Valadning «Maorif», Aziziddin Nasafiyning «Zubdat ul-haqoyiq» va Husayn Voiz Koşifiyning «Futuvvatnomai sultoniy» asarlari şular jumlasidan. Özbekça Vikipediyaga köra, 2004-yilda Attorning «Mantiq ut-tayr» dostoni ham uning tarjimasida çiqqan. 1998-yilda «Mehnat şuhrati» ordeni bilan taqdirlangan.