Gulçehrabegim
SaqlaşBoşqa nomlari: Gulçehra Begum
Öqiş: 2 daqiqa
Gulçehrabegim (taxminan 1515 – 1557) — boburiy malika, Hindiston hukmdori Zahiriddin Muhammad Boburning qizi. U GulChihra yoki GulShara nomlari bilan ham tanilgan.
Kelib çiqişi
13Gulçehra ismi forsçada «Gullarga öxşaş yuz» degan ma'noni bildiradi. U Örta Osiyo oliy zodagonlari avlodidan bölgan: ota tomonidan Amir Temurning öğli Mironşohga hamda Çingizxonning öğli Çiğatoyxonga boğlanadi. Onasi Dildor begim edi. Gulçehrabegim Hindol Mirzo va Gulbadan begimning opasi hisoblanadi.
Manbalarda uning Humoyunga qarindoşligi turliça berilgan: özbekça Vikipediyada u Humoyunning singlisi deyilsa, inglizça Vikipediyada ota tomonidan singlisi (half-sister) deb körsatilgan. Şunga mos ravişda, keyinçalik Hindiston taxtiga çiqqan Akbar (şahzoda Jaloliddin Muhammad) uning jiyani sanaladi; inglizça manbada u «ota tomonidan jiyan» deb atalgan.
Yoşligi
13Manbalarga köra, Gulçehra yoşligida otasi Bobur Kobulda bir muddat hukmronlik qilgan. Bobur Qunduz va Badaxşonda ham istiqomat qilgan, 1519-yildan Bajaur va Svatni, bir yil Qandahorni boşqargan. Şu yillarda unga Temur xonadoniga rahbarlik va mustaqil hukmronlik belgisi sifatida «podşoh» unvoni berilgan. Keyinçalik Bobur Hindistondagi imperiyani zabt etiş uçun Hind daryosi böylab sönggi yurişiga otlandi.
Nikohi
13Gulçehrabegim Boburning birinçi amakivaççasi — onasining ukasi Ahmadning öğli Sulton Töxta-buğaxon Çiğatol Muğalga turmuşga çiqqan. Nikoh Bobur istagi bilan 1530-yilning oxirida bölib ötgan; şunda u ön tört yoşlarda edi.
U 1533-yilda beva qoldi. 1549-yilgaça, ya'ni yoşi öttizdan oşgunga qadar, uning qayta turmuşga çiqişi haqida heç narsa qayd etilmagan. Materialdagi fikrga köra, podşo xonadoni vakili sifatida şunça yil beva qolgani ehtimoldan yiroq emas.
Ayrim manbalarda uning Humoyun Balxga yurişi oldidan Abbos Sulton Özbek bilan oila qurgani aytiladi. Kuyov boburiylar qöşini öz xalqiga qarşi harakat qilişidan şubhalanib, keyinçalik qoçib ketgan. Gulçehrani özi bilan olib ketmagan bölsa kerak, deyiladi materialda.
Vafoti
13Gulçehrabegim 1557-yilda Gulbadan va Hamida bilan birga Hindistonga bordi va şu yili vafot etdi.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Gulçehrabegim // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1449 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAGulçehrabegim. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1449
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1449
Zamondoşlari
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q15391394wikidata.org · 3 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.