Rahmon Nabiyev
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Rahmon Nabiyeviç Nabiyev (1930-yil 5-oktyabr – 1993-yil 11-aprel) — tojikistonlik sovet va tojik partiya hamda davlat arbobi. Mustaqil Tojikistonning birinçi prezidenti (1991–1992) sifatida tilga olinadi.
Hayoti
13Nabiyev Suğd (Leninobod) viloyatidagi Şayxburxon qişloğida, oddiy dehqon oilasida tuğilgan. 1946-yilda 16 yoşida kolxozda hisobçi bölib işlay boşlagan va şu yili Leninobod qişloq xöjaligi texnikumiga kirib, 1949-yilda tamomlagan. 1954-yilda Toşkent irrigatsiya va qişloq xöjaligi mexanizatsiyasi muhandislari institutini tugatgan.
Keyin Isfisordagi maşina-traktor stansiyasida boş muhandis bölib işlagan. 1956–1960-yillarda Xöjand tumanidagi ta'mirlaş-texnika stansiyasida boş muhandis, söng direktor bölgan. 1961-yildan Tojikiston Kommunistik partiyasida işlagan.
Partiya va davlat lavozimlarida
131971–1973-yillarda Tojikiston SSR qişloq xöjaligi vaziri, 1973–1982-yillarda Tojikiston SSR Ministrlar Soveti Raisi bölgan. 1982-yilda Tojikiston Kommunistik partiyasi Markaziy Qömitasining birinçi kotibi etib tayinlangan. 1985-yilda, vikipediyadagi ma'lumotga köra, spirtli içimliklarni me'yoridan ortiq iste'mol qilgani uçun lavozimidan ozod etilgan; rus tilidagi maqolada sabab «bazmlar va içkilikka berilganlik» deb keltirilgan. 1986–1991-yillarda Tojikiston tabiatni muhofaza qiliş jamiyati Markaziy Kengaşi Prezidiumi raisi bölgan. 1976–1986-yillarda KPSS Markaziy taftiş komissiyasi a'zosi edi. 1990-yilda Oliy Sovet deputati etib saylangan, 1991-yil sentyabrida uning raisi bölgan.
Prezidentligi
131991-yil 24-noyabrda bölgan prezidentlik saylovida Nabiyev ğolib deb e'lon qilingan. Natija manbalarda har xil keltirilgan: özbekça Vikipediyada 56,92 foiz, rusça Vikipediyada rasmiy ma'lumotlarga köra 58,52 foiz. Muxolifat natijalarni tan olmay, soxtalaştirişda ayblagan. Inglizça maqolaga köra, u 1991-yil sentyabrida Oliy Sovet raisi sifatida qisqa muddat prezident vazifasini bajargan, 13 kundan söng çetlaşgan va 2-dekabrda qayta qasamyod qilgan.
1991-yil 21-dekabrda Olmotada MDHni tuziş haqidagi deklaratsiyaga imzo qöydi. 1992-yil 2-martda Tojikiston BMTga a'zo böldi, 15-mayda Toşkentda Kollektiv xavfsizlik şartnomasini imzoladi. Rusça va inglizça maqolalarga köra, uning ta'sirida Rossiyaning 201-harbiy bazasi Tojikistondan çiqib ketmagan.
1992-yil mart oyida boşlangan norozilik namoyişlari fuqarolik uruşiga aylandi. 11-mayda muxolifat bosimi ostida koalitsion hukumat tuzişga kelişilgan. 7-sentyabrda Nabiyev iste'foga çiqdi. Rusça maqolaga köra, u Duşanbe aeroportida muxolifat töxtatgaç, iste'fo arizasini imzolagan, söng Xöjandga olib ketilgan.
Vafoti
13Nabiyev 1993-yil 11-aprelda Xöjanddagi uyida vafot etgan. Rasmiy versiyaga köra, sabab yurak xuruji edi. Rusça maqolaga köra, yaqinlari uni öldirilgan deb hisoblaydi; inglizça maqolada öldirilgani yoki özini özi otgani haqidagi boşqa taxminlar ham tilga olinadi. Xöjandda davlat marosimi bilan dafn etilgan. Tojikiston böylab köça, maktab va ayrim muassasalarga uning nomi berilgan.
Oilasi va qiziqişlari
13Uning rafiqasi Mayram Nabiyeva 2017-yil dekabrida Xöjanddagi uyida yonğinda vafot etgan. Nabiyevning uç farzandi bor: Munavvara va öğillari Raşid hamda Rustam. Raşid 1997-yilda noaniq şaroitda vafot etgan. Nabiyev futbolni yaxşi körgan, Duşanbening «Pamir» klubi muxlisi bölgan, tojik, rus va özbek tillarini erkin bilgan, fors-tojik şe'riyatiga qiziqqan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Rahmon Nabiyev // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1147 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APARahmon Nabiyev. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1147
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1147
Hayot yöli 4 bekat · Globusda köriş →
Ğafurov tumani 1930–1946 · 16 yil
Suğd viloyati Gafurov tumani Şayxburxon qişloğida tuğilib, bolalik yillarini ötkazgan.
Manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Rahmon_NabiyevToşkent 1949–1954 · 5 yil
Toşkent irrigatsiya va qişloq xöjaligi mexanizatsiyasi institutida öqigan.
Manba: https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D0%B5%D0%B2%2C_%D0%A0%D0%B0%D1%85%D0%BC%D0%BE%D0%BD_%D0%9D%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87Isfisor 1954–1956 · 2 yil
Maşina-traktor stansiyasida boş muhandis bölib işlagan.
Manba: https://en.wikipedia.org/wiki/Rahmon_NabiyevXöjand 1993
Vafot etdi
Zamondoşlari
Manbalar
4 ta manba- 1Wikidata: Q558515wikidata.org · 5 ta fakt manbasi
- 2https://uz.wikipedia.org/wiki/Rahmon_Nabiyevuz.wikipedia.org
- 3https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D0%B5%D0%B2%2C_%D0%A0%D0%B0%D1%85%D0%BC%D0%BE%D0%BD_%D0%9D%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87ru.wikipedia.org
- 4https://en.wikipedia.org/wiki/Rahmon_Nabiyeven.wikipedia.org
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.