Fotima Kuinova
SaqlaşBoşqa nomlari: Fatima Kuinova
Öqiş: 2 daqiqa
Fotima Kuinova (asl ismi Panira Ibragimova; 1926-yil 28-dekabr, Samarqand – 2021-yil 28-dekabr, Kvins, Nyu-York) — buxorolik yahudiy xonandasi, Şaşmaqom janrida ijod qilgan. Sovet davrida Tojikistonda, keyinçalik AQShda faoliyat yuritgan.
Hayoti
13Fotima Kuinova 1926-yil 28-dekabrda Özbekiston SSRning Samarqand şahrida tuğilgan. Oilasi buxorolik yahudiylardan bölib, familiyasi asli «Koen» edi. Manbalarga köra, u Stalin davrida yahudiylarga qaratilgan ta'qibdan saqlaniş uçun familiyasini «Kuinova» deb özgartirgan.
Otasi ona şahridagi sinagoganing kantori bölib, qiziga musiqani örgatgan. Özbekiston va ingliz tilidagi Vikipediya maqolalariga köra, ota tijorat işlari (inglizça maqolada — savdodagi muvaffaqiyati) tufayli Sovet hukumati tomonidan qamoqqa taşlangan va öldirilgan. Şundan söng, ön uç yoşida Kuinova yetti akasi va ikki singlisi bilan Tojikiston SSRning Stalinobod şahriga köçib ötdi.
Bolaligida u maşhur Mullojonlar oilasini bilgan va Şoista Mullojonova bilan döst bölgan. Kuinova Örta Osiyoda sovet tuzumi davrida ösgan, rus tilini bilgan, şuningdek, fors tilining lahjasi hisoblangan buxoriy tilini örgangan.
Ijodi
13Kuinova yoşligida turli festivallarda qöşiq aytişni boşlagan. U Iosif Stalin uçun ham kuylagan; manbalarda Stalin uning diniy e'tiqodi va etnik kelib çiqişidan bexabar bölgan bölişi ehtimoli qayd etilgan. Uluğ Vatan uruşi davrida askarlar oldidagi çiqişlaridan söng maşhur bölgan.
Unvoni haqida manbalar bir-biriga zid. Özbekça va inglizça maqolalarda u 1948-yilda «Sovet Ittifoqida xizmat körsatgan artist» unvoni bilan taqdirlangani aytiladi. Rusça maqolada esa unga 1955-yilda «Tojikiston SSR xizmat körsatgan artisti» unvoni berilgani yoziladi.
Şundan söng Kuinova Şaşmaqom janrini çuqur örganib, uni Sovet Ittifoqi va Örta Osiyo böylab ijro etgan. U Şoista Mullojonova bilan birga Tojikiston davlat filarmoniyasining solisti bölgan. Ikkalasi «Ruboistoka» tojik ansamblining solistlari sifatida respublika televideniyesi va radiosida çiqiş qilgan, Kiyev, Leningrad va Moskvada gastrol konsertlari bergan. Ingliz va rus tilidagi maqolalarda uning Yevropa, Afğoniston va Eronga gastrollari, Eronda şoh uçun kuylagani ham qayd etilgan.
AQShdagi faoliyati
131980-yilda Kuinova AQShga köçib, Nyu-Yorkning Kvins tumanidagi Rego Park hududiga joylaşdi. U yerda «Buxoro yahudiylarining Şaşmaqom musiqasi» ansamblini taşkil etib, uning boş vokalisti böldi. 1992-yilda Milliy San'at jamğarmasi (National Endowment for the Arts) tomonidan Milliy meros stipendiyasi (National Heritage Fellowship) bilan taqdirlandi. U buxorolik yahudiy musiqa jamoatçiligi bilan hamkorlik qilib, Nyu-Yorkdagi köplab madaniy va folklor tadbirlarida qatnaşgan.
Vafoti
13Fotima Kuinova 2021-yil 28-dekabrda, 95 yoşga tölgan kunida Kvinsda vafot etgan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Fotima Kuinova // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1424 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAFotima Kuinova. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1424
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1424
Hayot yöli 3 bekat · Globusda köriş →
Samarqand 1926–1939 · 13 yil
Samarqandda tuğilgan va ön uç yoşigaça şu yerda yaşagan.
Duşanbe 1939–1980 · 41 yil
Oilasi bilan Stalinobodga köçib ötgan, Tojikiston davlat filarmoniyasida solist bölib işlagan.
Queens 1980–2021 · 41 yil
1980-yilda AQShga köçib, Kvinsda (Rego Park) Buxoro yahudiylari Şaşmaqom ansamblini tuzgan va şu yerda vafot etgan.
Zamondoşlari
Manbalar
2 ta manba- 1Wikidata: Q16087368wikidata.org · 5 ta fakt manbasi
- 2https://uz.wikipedia.org/wiki/Fotima_Kuinovauz.wikipedia.org
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.