Qomus · Darajalar
Illat — yaşirin nuqson
Işonçli köringan matnda ham xato bölişi mumkinmi?
Qisqa javob. Illat — taşqaridan soğlom köringan xabardagi yaşirin nuqson. Uni topiş hadis ilmining eng nozik qismi sanalgan.
Hadis ilmida
Illat odatda turli rivoyatlarni yonma-yon qöyganda oçilgan: bir joyda zanjir uzilgani yoki boşqa roviyning sözi aralaşib qolgani ma'lum bölgan.
Manbaa'da
Manbalar kelişmagan joy yaşirilmaydi — «ziddiyat» sifatida ikkala variant ham manbasi bilan körsatiladi.
Mu'tabar matnda keyinroq manbali jiddiy xato topilsa, u Şubhali darajasiga tuşadi. Bu Sanad'da sanasi va sababi bilan qoladi.
Misol. Zulfiyaning tuğilgan yili: özbek Vikipediyasida 1919, rus va ingliz Vikipediyalarida 1915 — maqolada ikkalasi ham körsatilgan.
Köring: Zulfiya
Manba
- Ibn as-Saloh, «Ma'rifatu anva'i ilmil-hadis» (Muqaddima)