Usta Şirin Murodov
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Usta Şirin Murodov (1879, Buxoro — 1957, Toşkent) — özbek me'mori va ganç öymakori, XX asr özbek amaliy bezak san'atining yirik ustalaridan biri. ÖzME'ga köra, u 1943-yilda Özbekiston Fanlar akademiyasining faxriy a'zosi etib saylangan va şu yili Özbekistonda xizmat körsatgan san'at arbobi unvonini olgan.1
Hayoti va ustozlari
13Usta Şirin hunarmand oilasida dunyoga kelgan. ÖzME ma'lumotiça, ganç öymakorligi sirlarini dastlab otasi usta Murod va bobosi usta Nosirdan örgangan. Yoşligida amakisi usta Hayotning qaramoğiga ötgan va keyingi tarbiyani ham undan olgan. Şu tariqa u oilada avloddan avlodga ötib kelgan Buxoro naqqoşlik an'analarining davomçisiga aylangan. Özbekça Vikipediyaga köra, usta 1957-yil 12-fevralda vafot etgan va Toşkentdagi Çiğatoy qabristoniga dafn qilingan.
Ijodi
13Mustaqil usta sifatida uning nomi Buxoro amirining Karmanadagi saroyi hamda Sitorai Mohi Xosa yozlik qarorgohidagi Oq zalni bezaş işlaridan söng tanilgan. ÖzME uning eng muhim yangiligini alohida qayd etadi: usta naqş zamini sifatida közgudan foydalangan, ya'ni közgu sirtiga ganç naqş işlab, bezakka özgaça jilo va yaltiroqlik bergan. U an'anaviy usullarni saqlagan holda ularni yangi mazmun va şakllar bilan boyitgan.
Usta Şirin klublar va ma'muriy binolarning içki bezagini köp yaratgan. Ular orasida Butunittifoq qişloq xöjaligi körgazmasidagi Özbekiston va Turkmaniston pavilonlari (1938), Toşkent kuranti, Navoiy nomidagi teatrning Buxoro zali, Muqimiy teatri va Alişer Navoiy nomidagi adabiyot muzeyi bor.
Ta'mirlaş işlari
13Usta tarixiy obidalarni tiklaşda ham qatnaşgan. ÖzME'ga köra, u Ismoil Somoniy maqbarasining buzilgan qismini, Mir Arab va Abdulazizxon madrasalari gumbazlarini ta'mirlagan, Mağoki Attori masjidi peştoğidagi koşin naqşlarni qayta tiklagan.
Şogirdlari va xotirasi
13Usta Şirin bir neça öquv dargohida dars bergan: Samarqanddagi ta'mirçilar maktabi, Toşkent quriliş san'ati maktabi (1940—1942), Moskvadagi badiiy san'at bilim yurti (1942—1943) va P. Benkov nomidagi respublika rassomlik bilim yurti (1952—1957). Uning nomi Toşkent, Buxoro va boşqa şaharlardagi maktab va köçalarga berilgan. Sitorai Mohi Xosa hovlisida ustaning byusti örnatilgan. 2001-yilda u vafotidan söng «Buyuk xizmatlari uçun» ordeni bilan taqdirlangan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Usta Şirin Murodov // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/4314 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAUsta Şirin Murodov. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/4314
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/4314
Zamondoşlari
Manbalar
2 ta manba- 1Özbekça Vikipediya: Usta Şirin Murodovuz.wikipedia.org
- 2ÖzME, 9-jild, 186–187-b.manbaa.uz · ÖzME, 9-jild, 186–187-b.
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.