Şuhrat Abbosov
SaqlaşÖqiş: 2 daqiqa
Şuhrat Abbosov (1931-yil 16-yanvar, Qöqon — 2018-yil 25-aprel, Toşkent) — özbek kinorejissyori, ssenariynavis, teatr rejissyori va pedagog. U özbek kino san'atining asosçilaridan biri sifatida tilga olinadi va 1981-yilda SSSR xalq artisti unvoniga sazovor bölgan.
Hayoti
1,3Abbosov 1931-yil 16-yanvarda Qöqonda tuğilgan. 1949-yilda Toşkent tibbiyot kasb-hunar bilim yurtini, 1954-yilda Aleksandr Ostrovskiy nomidagi Toşkent davlat san'at institutini tamomlagan. Keyin Moskvada «Mosfilm» huzuridagi rejissyorlik kurslarida öqigan. Rus tilidagi maqolaga köra, kursni 1958-yilda tugatgan, diplom işi «Filippinlik va mast» nomli qisqametrajli film bölgan.
1954–1956-yillarda Yangiyöldagi Mannon Uyğur nomidagi viloyat musiqali drama teatrida boş rejissyor bölib işlagan. 1958–1991-yillarda «Özbekfilm» kinostudiyasida rejissyor, 1982–1986-yillarda uning direktori bölgan. San'at institutida 1983-yildan professor, 1991-yildan kafedra mudiri sifatida dars bergan.
Kino arboblari taşkilotidagi lavozimi haqida manbalar bir xil emas: özbekça maqolada u 1996-yildan Özbekiston kino arboblari birlaşmasining rais örinbosari bölgani, rusça maqolada esa 1996–2001-yillarda Özbekiston kinematografçilar uyuşmasi boşqaruvining birinçi örinbosari bölgani aytiladi.
Abbosov 2018-yil 25-aprelda Toşkentda 87 yoşida vafot etgan. Özbekça maqolada vafot sababi buyrak yetişmovçiligi deb körsatilgan. Rusça maqolaga köra, u Toşkentdagi «Çiğatoy» qabristoniga dafn etilgan.
Ijodi
1,3«Mahallada duv-duv gap» (1960) kinokomediyasi unga şuhrat keltirgan va eng yaxşi özbek filmlaridan biri hisoblanadi. Inglizça maqolada bu film 1961-yilga tegişli deb berilgan, özbekça va rusça manbalarda esa 1960-yil körsatilgan.
«Sen yetim emassan» (1963) filmi Ikkinçi jahon uruşi yillarida ota-onasiz qolgan turli millatdan bölgan 14 bolani tarbiyalagan oila haqida. U Frankfurt-Mayndagi xalqaro kinofestivalda mukofot olgan. Şuningdek, «Qalbingda quyoş» (1965), «Toşkent — non şahri» (1967) va «Sevgi dramasi» (1971) filmlarini suratga olgan; «Sevgi dramasi» Tbilisidagi kinofestivalda eng yaxşi rejissura uçun mukofotlangan.
Tarixiy-biografik yönalişda 2 qismli «Abu Rayhon Beruniy» (1974) filmini yaratgan: u Kişinyovdagi kinofestivalda boş mukofot, Tehrondagi xalqaro festivalda «Oltin delfin» mukofotini olgan. Hamza hayotiga bağişlangan «Olovli yöllar» teleserialini (1978–1984) ham suratga olgan. Yana «Katta uruşdagi kiçkina odam» (1989), hujjatli «Kamolot çöqqisi sari» (1995) va «Otamdan qolgan dalalar» (1997–1998) filmlari bor. Ğafur Ğulomning qissasi asosidagi «Şum bola» (1977) filmiga ssenariy yozgan.
Teatrda B. Rahmonovning «Yurak sirlari», Komil Yaşinning «Nurxon», Abdulla Qahhorning «Oğriq tişlar» pyesalarini sahnalaştirgan.
Unvon va mukofotlari
1,3Özbekiston SSRda xizmat körsatgan san'at arbobi (1965), Özbekiston xalq artisti (1974), SSSR xalq artisti (1981) unvonlariga ega. 1974-yilda Hamza nomidagi Davlat mukofotini olgan. 1994-yilda «Şuhrat» medali, 1998-yilda «El-yurt hurmati» ordeni bilan taqdirlangan. 2026-yilda «Buyuk xizmatlari uçun» ordeni berilgan; rusça maqolada bu mukofot vafotidan keyin berilgani qayd etilgan.
Oilasi
1,3Rusça maqolaga köra, öğillari Nazim (1962–2020; kinorejissyor) va Eljon (kinorejissyor), qizlari Asal va rassom Stefaniya bor.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Şuhrat Abbosov // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1301 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAŞuhrat Abbosov. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1301
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1301
Hayot yöli 4 bekat · Globusda köriş →
Qöqon 1931
Tuğildi
Toşkent 1949–1954 · 5 yil
Toşkent tibbiyot kasb-hunar bilim yurtini bitirgaç, 1954-yilgaça Ostrovskiy nomidagi Toşkent davlat san'at institutida öqidi.
Manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Shuhrat_AbbosovYangiyöl 1954–1956 · 2 yil
Mannon Uyğur nomidagi viloyat musiqali drama teatrida boş rejissyor bölib işladi.
Manba: https://uz.wikipedia.org/wiki/Shuhrat_AbbosovToşkent 1958–1991 · 33 yil
Özbekfilmda rejissyor bölib işladi (1982–1986-yillarda direktor).
Manba: https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%BE%D0%B2%2C_%D0%A8%D1%83%D1%85%D1%80%D0%B0%D1%82_%D0%A1%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87
Zamondoşlari
Manbalar
3 ta manba- 1Wikidata: Q2375905wikidata.org · 5 ta fakt manbasi
- 2https://uz.wikipedia.org/wiki/Shuhrat_Abbosovuz.wikipedia.org
- 3https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B1%D0%B1%D0%B0%D1%81%D0%BE%D0%B2%2C_%D0%A8%D1%83%D1%85%D1%80%D0%B0%D1%82_%D0%A1%D0%B0%D0%BB%D0%B8%D1%85%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87ru.wikipedia.org
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.