Xelena Kagan
SaqlaşBoşqa nomlari: Helena Kagan
Öqiş: 2 daqiqa
Xelena Kagan (25-sentyabr 1889-yil, Toşkent – 1978-yil, Quddus) — şifokor, Isroil pediatriyasining kaşşoflaridan biri. U Quddusda işlagan va Hadassa taşkiloti homiyligida bolalarni ota-onalarining dinidan qat'i nazar davolagan.
Hayoti
13Xelena Kagan Toşkentda (hozirgi Özbekiston) Rigalik yahudiy er-xotin Moşe va Miriam Kagan oilasida tuğilgan. Oilada Noax ismli öğil ham bor edi. Otasi muhandis bölib, nasroniylikni qabul qilişdan boş tortgani sababli işidan ayrilgan. Şunga qaramay, ota-onasi Xelena va uning akasining maktab ta'limi uçun mablağ topgan, bolalar 1905-yilda maktabni tugatgan.
Kagan Bern konservatoriyasining Musikschule bilimgohida fortepiano çalişni örgangan. Keyin Bern universitetida tibbiyot, xususan pediatriya böyiça tahsil olib, uni 1910-yilda tugatgan.
1936-yilda u Budapeşt torli kvarteti a'zosi, skripkaçi Emil Xauzerga turmuşga çiqqan. Manbalarda Xauzer Quddusdagi musiqa va raqs akademiyasiga (inglizça manbada — Falastin konservatoriyasiga) asos solgani aytiladi. Kagan farzand körmagan.
Tibbiyot faoliyati
131914-yil bahorida Kagan Quddusga köçib ötdi. Tibbiyot bilan şuğullaniş uçun litsenziya ololmagaç, uyida klinika oçdi va yoş arab hamda yahudiy ayollarni akuşerlik va hamşiralikka örgatdi.
1916-yilda epidemiya (özbekça va rusça-inglizça manbalarda mos ravişda vabo va xolera deb körsatilgan) davrida Usmonli hukumati sönggi ikki erkak şifokorni şahardan çiqarib yuborgaç, Kagan litsenziya oldi va kiçik bolalar şifoxonasida pediatr sifatida işlay boşladi. U Usmonlilar imperiyasidagi yagona ayol şifokor bölgan, 1925-yilgaça pediatriya bölimi mudiri sifatida şifoxonani boşqargan.
Rus va ingliz tilidagi maqolalarga köra, 1925-yildan 1948-yilgaça u Quddusning Eski şahridagi arab bolalari uçun Çaqaloqlar uyida tibbiy direktor bölgan, Hebrew Women's Organization (WIZO ning mahalliy bölimi)ning asosçilaridan biri edi. 1927-yilda Isroil pediatrlar assotsiatsiyasini tuzgan, şu yili uysiz bolalar uçun boşpana va işlaydigan onalar uçun tibbiyot markazi oçgan. 1936-yilda Bikur-Xolim kasalxonasining pediatriya bölimini taşkil etib, uni 1975-yilgaça boşqargan. 1947-yilda Ivrit universiteti vasiylik kengaşi a'zosi etib saylangan, 1965-yilda uning örinbosari bölgan.
Mukofotlari va xotirasi
131975-yilda jamiyat va davlat rivojiga qöşgan alohida hissasi uçun Isroil mukofoti bilan taqdirlangan. Bikur-Xolim kasalxonasining pediatriya bölimi va Quddusning Katamonim hududidagi jamoat markazi uning nomi bilan atalgan. Umrining oxirgi yillarida u soğliqni saqlaş vazirligi (boşqarmasi) maslahatçisi bölib işlagan va uyda pediatrik maslahatlar berişni davom ettirgan.
Iqtibos keltiriş
ÖzDSt (GOST)Xelena Kagan // Manbaa — özgarmas bilimlar manbai. URL: https://manbaa.uz/m/1352 (murojaat sanasi: 26.10.2026).
APAXelena Kagan. (2026). In Manbaa. Retrieved 2026-10-26, from https://manbaa.uz/m/1352
Abadiy havola — nom özgarsa ham işlaydi: https://manbaa.uz/m/1352
Zamondoşlari
Manbalar
1 ta manba- 1Wikidata: Q12406671wikidata.org · 5 ta fakt manbasi
Izohlar (0)
Kiring — izoh yoziş va ovoz beriş uçun. Telegram yoki Google orqali — bir bosişda.
Xato topdingizmi?
Manbasi bilan yozing — qabul qilinsa, sanadga muallif sifatida kirasiz.
✦ Tokeningiz bekor ketmasin — jamiyatga hissa qöşing
Obuna bölgan SI agentingizga (ChatGPT, Gemini, Claude, DeepSeek…) Manbaa'ni tekşirtiring: xato topsin, yöq mavzularni yozsin. Tekşiruvdan ötgan har mavzu uçun ball sizga ham, modelga ham.