Tabiat
Aççi surilmasi · Aççi surilmasi — Ohangaron daryosi vodiysida 1972-yildan boşlangan ulkan yer surilmasiAfğon şamoli · Afğon şamoli — Özbekiston janubiga Afğoniston tomondan esadigan issiq, quruq va çangli şamolAkulalar · Tirik organizm · Akulalar — toğayli baliqlar sinfiga mansub, asosan yirtqiç dengiz baliqlari turkumiAmfibollar · Amfibollar — toğ jinslari hosil qiluvçi silikatlar sinfiga mansub minerallar guruhiAntratsit · Antratsit — kuçli metamorflaşgan qazilma kömir, toşkömirning eng yuqori naviArçazor · Arçazor — asosan arça daraxtlaridan taşkil topgan toğ örmonlariArdenna ot zoti · Tirik organizm · Ardenna ot zoti — Belgiya va Fransiyadagi Ardenna toğligida çiqarilgan oğir yuk tortuvçi ot zotiAsteroidlar · Osmon jismi · Asteroidlar — Quyoş atrofida aylanadigan, asosan Mars va Yupiter orbitalari oraliğidagi kiçik sayyoralarAyniy surilmasi · Ayniy surilmasi — 1964-yilda Zarafşon daryosining yuqori oqimida toğ jinslari surilişidan hosil bölgan tabiiy töğonAysberg · Aysberg — okean va dengizda suzib yuruvçi katta muz palaxsasi, muztoğAzot · Kimyoviy element · Azot — davriy sistemaning V guruhiga mansub kimyoviy element, havoning asosiy tarkibiy qismiBadan · Tirik organizm · Badan — toşyorardoşlar oilasiga mansub köp yillik dorivor öt, möğul çoyiBakrabaliq · Tirik organizm · Bakrabaliq — osyotrlar oilasiga mansub baliqBakteriyalar · Tirik organizm · Bakteriyalar — şakllangan yadrosi bölmagan bir hujayrali mikroorganizmlarning katta guruhiBaliqçilar · Tirik organizm · Baliqçilar — çölduqsimonlar turkumiga mansub suv quşlari oilasiBalxi tut · Tirik organizm · Balxi tut — mevasi va bargi uçun östiriladigan tut naviBarxan · Barxan — qumli çöllarda şamol ta'sirida köçib yuradigan yarim oy şaklidagi qum tepasiBazalt · Bazalt — asosan plagioklaz va piroksendan iborat qoramtir magmatik toğ jinsiBekobod şamoli · Bekobod şamoli — Farğona vodiysidan Xöjand yölagi orqali esadigan kuçli şamolBelaya Veja puşçasi · Belaya Veja puşçasi — Belarus va Polşa çegarasidagi qadimiy yirik örmon massivi, milliy boğBering dengizi · Bering dengizi — Tinç okeanning şimolidagi yarim berk dengizBor (kimyoviy element) · Kimyoviy element · Bor (kimyoviy element) — davriy sistemaning III guruhiga mansub kimyoviy elementBöri · Tirik organizm · Böri — itsimonlar oilasiga mansub yirtqiç sut emizuvçi hayvon, qaşqirBoşoyoqli mollyuskalar · Tirik organizm · Boşoyoqli mollyuskalar — yuksak tuzilgan dengiz mollyuskalari sinfiBrabant ot zoti · Tirik organizm · Brabant ot zoti — Belgiyaning Brabant viloyatida yaratilgan oğir yuk tortuvçi ot zotiBrom · Kimyoviy element · Brom — galogenlar guruhiga mansub, odatdagi şaroitda suyuq kimyoviy elementBuşuyev qoramol zoti · Tirik organizm · Buşuyev qoramol zoti — Özbekistonning Mirzaçöl zonasida yaratilgan sersut qoramol zotiÇala çöl zonalari · Çala çöl zonalari — çöllar bilan daşt va savannalar orasida joylaşgan, çala çöl landşafti ustun bölgan tabiat zonalariÇaqiq jinslar · Çaqiq jinslar — toğ jinslari va minerallar bölaklaridan taşkil topgan çökindi toğ jinslariÇirçiq vodiysi · Çirçiq vodiysi — Ğarbiy Tyanşandagi, Toşkent viloyati hududidagi vodiyÇöçqa · Tirik organizm · çöçqasimonlar oilasiga mansub xonaki juft tuyoqli hayvonDalvarzin çöli · Dalvarzin çöli — Toşkent viloyatidagi, Sirdaryoning örta oqimi böyidagi çölDiaspor · Diaspor — gidroksidlar kiçik sinfiga mansub alyuminiy minerali, boksitning asosiy tarkibiy qismiDioptaz · Dioptaz — misning suvli silikatidan iborat zumradsimon yaşil mineralDon ot zoti · Tirik organizm · Don ot zoti — Don daryosi havzasida yaratilgan salt miniladigan va aravaga qöşiladigan ot zotiDunyo okeani · Dunyo okeani — Yerning materik va orollarni örab turuvçi yaxlit suv qobiğiEffuziv toğ jinslari · Effuziv toğ jinslari — lavaning yer yuzasida yoki unga yaqin qatlamlarda sovişidan hosil bölgan magmatik toğ jinslariEvkalipt · Tirik organizm · Evkalipt — mirtadoşlarga mansub doim yaşil daraxt va butalar turkumi, dorivor ösimlikFarğona vodiysi · Farğona vodiysi — Örta Osiyodagi toğlar orasida joylaşgan yirik botiq; Özbekiston, Qirğiziston va Tojikiston hududlarida joylaşgan.Fil · Tirik organizm · Fil — xartumlilar turkumi fillar oilasiga mansub, quruqlikdagi eng yirik hayvon; uçta tirik turi bor.Flyuorit · Flyuorit — ftoridlar sinfiga mansub mineral, plavik şpatiGafniy · Kimyoviy element · Gafniy — davriy sistemaning IV guruhiga mansub, sirkoniy minerallarida uçraydigan tarqoq metallGalenit · Galenit — qörğoşinning asosiy rudasi bölgan sulfid mineralGausmanit · Gausmanit — murakkab oksidlar kiçik sinfiga kiruvçi qora rangli marganets mineraliGeliy · Kimyoviy element · Geliy — davriy sistemaning sakkizinçi guruhiga mansub, rangsiz va hidsiz inert gazGidrofitlar · Tirik organizm · Gidrofitlar — suvda ösadigan ösimliklarGil · Gil — juda mayda zarraçalardan iborat, suvda bökadigan çökindi toğ jinsi, soz loyGilmoya · Gilmoya — montmorillonitdan iborat, suvda kuçli bökadigan gil turiGolfstrim · Golfstrim — Atlantika okeanining şimoliy qismidagi iliq oqimGrafit · Grafit — sof uglerodning qatlamli kristall körinişidagi mineraliGranatlar · Granatlar — orolsimon silikatlar kiçik sinfiga mansub minerallar guruhiGranit · Granit — töliq kristallangan nordon magmatik toğ jinsiGutsul oti · Tirik organizm · Gutsul oti — Karpat toğlarida yaratilgan, yuk taşiş va salt minişga möljallangan ot zotiHind-malay zoogeografiya oblasti · Hind-malay zoogeografiya oblasti — Janubiy Osiyo va Osiyo bilan Avstraliya oraliğidagi orollarni qamrovçi quruqlik zoogeografik oblastiHisor vodiysi · Hisor vodiysi — Tojikiston ğarbidagi Hisor tizmasi etagidagi toğlararo botiqIntruziv toğ jinslari · Intruziv toğ jinslari — magmaning Yer pösti içida qotişidan hosil bölgan töliq kristall magmatik toğ jinslariIssiq-KölJins hosil qiluvçi minerallar · Jins hosil qiluvçi minerallar — toğ jinslari tarkibiga doimiy asosiy komponent sifatida kiruvçi minerallarKalamin · Kalamin — ruxning suvli silikatidan iborat mineral, rux rudasiKarib dengizi · Karib dengizi — Atlantika okeanining Markaziy va Janubiy Amerika oraliğidagi yarim berk dengiziKaşniç · Tirik organizm · Kaşniç — soyabonguldoşlar oilasiga mansub efir moyli bir yillik ösimlik, kökat-sabzavot ekiniKassiterit · Kassiterit — qalayning asosiy rudasi bölgan, oksidlar sinfiga mansub mineralKimberlit · Kimberlit — olmos konlari bilan boğliq, portlaş trubkalarida uçraydigan öta asosli toğ jinsiKitsimonlar · Tirik organizm · Kitsimonlar — suvda yaşaydigan sut emizuvçilar turkumi: kitlar, delfinlar va kaşalotlarKometalar · Osmon jismi · Kometalar — Quyoş sistemasiga mansub, Quyoşga yaqinlaşganda dum hosil qiladigan kiçik osmon jismlariKonglomerat (geologiya) · Konglomerat (geologiya) — qum, şağal va toş bölaklarining birikib sementlanişidan hosil bölgan çökindi toğ jinsiKonkretsiyalar · Konkretsiyalar — çökindi jinslar içida hosil böladigan dumaloq mineral töplamalarKörakoyoqlilar (sut emizuvçilar) · Tirik organizm · Körakoyoqlilar (sut emizuvçilar) — morj, tyulen va dengiz arslonlarini öz içiga olgan suvda yaşovçi sut emizuvçilar turkumiKumuş · Kimyoviy element · Kumuş — davriy sistemaning I guruhiga mansub, oq rangli qimmatbaho metallKvarsit · Kvarsit — asosan kvarsdan iborat metamorfik toğ jinsiKvazarlar · Osmon jismi · Kvazarlar — Galaktikamizdan juda uzoqda joylaşgan, yulduzsimon körinişli kuçli nurlaniş manbalariLamprofirlar · Lamprofirlar — töq rangli tomirli magmatik toğ jinslari guruhiLentasimon gillar · Lentasimon gillar — muzlik köllarida yillik qum va gil qatlamçalari almaşinib töplangan çökindi jinslarLimuzin (qoramol zoti) · Tirik organizm · Limuzin (qoramol zoti) — Fransiyada yaratilgan göşt yönalişidagi qoramol zotiLojuvard · Lojuvard — töq kök rangli mineral, qimmatbaho bezak toşiLoyqa · Loyqa — suv havzalari tubida töplanadigan mayda dispers loysimon çökindiMagma · Magma — Yer pöstida yoki yuqori mantiyada hosil böladigan, asosan silikatli otaşin-suyuq massaMarganets · Kimyoviy element · Marganets — davriy sistemaning VII guruhiga mansub kimyoviy element, metallMaxsar · Tirik organizm · Maxsar — murakkabguldoşlarga mansub ötsimon ösimliklar turkumi, moyli ekinMerinoslar · Tirik organizm · Merinoslar — bir xil mayin junli qöy zotlari guruhiMineral köllar · Mineral köllar — suvida köp miqdorda tuz bölgan şör köllarMirzoy (sabzi navi) · Tirik organizm · Mirzoy (sabzi navi) — Özbekistonda yaratilgan örtapişar sabzi navlari guruhiMorxör · Tirik organizm · Morxör — burama şoxli toğ eçkisi, kamyob sut emizuvçi turMumiyo · Mumiyo — qoya yoriqlaridan sizib çiqadigan, xalq tabobatida qöllanadigan smolasimon tabiiy moddaMussonlar · Mussonlar — yil fasllariga qarab yönalişini qarama-qarşi tomonga özgartiradigan barqaror havo oqimlariÖçoq (yulduz turkumi) · Osmon jismi · Öçoq (yulduz turkumi) — osmonning Janubiy yarim şaridagi yulduz turkumiOfiolitlar · Ofiolitlar — öta asosli va asosli magmatik hamda çuqur suv çökindi jinslarining birgalikda uçraydigan majmuiOhaktoş · Ohaktoş — asosan kalsitdan tarkib topgan karbonatli çökindi toğ jinsiÖnoyoqli qisqiçbaqalar · Tirik organizm · Önoyoqli qisqiçbaqalar — krab, krevetka va omarlarni öz içiga olgan yuksak qisqiçbaqasimonlar turkumiOrganogen toğ jinslari · Organogen toğ jinslari — organik qoldiqlardan yoki organizmlar faoliyati natijasida hosil bölgan çökindi toğ jinslariÖrta dengiz · Örta dengiz — Atlantika okeanining Afrika bilan Yevrosiyo oraliğidagi dengiziÖzböy · Özböy — Turkmaniston şimoli-ğarbidagi çölda joylaşgan qadimiy daryo vodiysiOzokerit · Ozokerit — bitumlar guruhiga mansub, toğ mumi deb ataladigan mineralPegmatitlar · Pegmatitlar — yirik kristalli, köpinça tomir şaklidagi nordon otqindi toğ jinslariPeridotit · Peridotit — olivin va piroksendan tarkib topgan öta asosli intruziv toğ jinsiPirit · Pirit — temir disulfididan iborat sarğiş, metallsimon yaltiroq mineralPiroksenlar · Piroksenlar — toğ jinslarini hosil qiluvçi zanjirli silikat minerallar guruhiPirrotin · Pirrotin — sulfidlar sinfiga mansub magnit xossali mineralPlutoniy · Kimyoviy element · Plutoniy — aktinoidlar guruhiga mansub sun'iy radioaktiv kimyoviy elementPomidor · Tirik organizm · Pomidor — ituzumdoşlar oilasiga mansub ösimliklar turkumi va sabzavot ekiniPulsarlar · Osmon jismi · Pulsarlar — davriy radionurlaniş tarqatuvçi kosmik obyektlar — tez aylanuvçi neytron yulduzlarQazilma kömir · Qazilma kömir — ösimlik qoldiqlarining özgarişidan hosil bölgan qattiq yonuvçi foydali qazilmaQizilçöl qoramol zoti · Tirik organizm · Qizilçöl qoramol zoti — sut yönalişidagi, Ukrainada yetiştirilgan qoramol zotiQönğir tuproqlar · Qönğir tuproqlar — çala çöllarda tarqalgan, gumusi kam çöl va daşt tuproq tipiQora dengizQoraköl (Pomir) · Qoraköl (Pomir) — Pomirning şimolidagi baland toğ oqmas köliQötos · Tirik organizm · Qötos — hökizlar kenja oilasiga mansub, Tibetda yaşovçi kavş qaytaruvçi hayvonQozoqi oqboş qoramol zoti · Tirik organizm · Qozoqi oqboş qoramol zoti — Qozoğistonda yetiştirilgan göşt yönalişidagi qoramol zotiQuyon · Tirik organizm · Quyon — tovuşqonlar oilasiga mansub, göşt va möyna uçun urçitiladigan sut emizuvçi hayvonQuyoş şamoli · Quyoş şamoli — Quyoş tojidan sayyoralararo fazoga uzluksiz oqib çiqadigan plazma oqimiRubidiy · Kimyoviy element · Rubidiy — davriy sistemaning birinçi guruhiga mansub, işqoriy metallar qatoriga kiruvçi kimyoviy elementRuteniy · Kimyoviy element · Ruteniy — davriy sistemaning VIII guruhiga mansub platina guruhi kimyoviy elementiŞamşod · Tirik organizm · şamşoddoşlar oilasiga mansub doim yaşil daraxt va butalar turkumiSaraji qöy zoti · Tirik organizm · Saraji qöy zoti — Turkmanistonda yaratilgan yarim dağal junli dumbali qöy zotiSaratonlar · Tirik organizm · Saratonlar — tengqanotlilar turkumiga mansub, ösimlik şirasi bilan oziqlanadigan haşarotlar kenja turkumiŞarole · Tirik organizm · Şarole — Fransiyada yaratilgan, göşti uçun boqiladigan qoramol zotiSelen · Kimyoviy element · Selen — davriy tizimning VI guruhiga mansub kimyoviy elementSerpentinit · Serpentinit — asosan serpentin minerallaridan tuzilgan, ilon terisini eslatuvçi öta asosli toğ jinsiSilikatlar · Silikatlar — silikat kislotalarning tuzlaridan iborat, tabiatda keng tarqalgan murakkab moddalar va minerallarSillimanit · Sillimanit — silikatlar sinfiga mansub, alyuminiy silikatdan iborat mineralSimirenko (olma navi) · Tirik organizm · Simirenko (olma navi) — ukrain pomologi L. P. Simirenko yaratgan keçpişar olma naviSirkon · Sirkon — orolli silikatlar sinfiga mansub sirkoniy mineraliSirkoniy · Kimyoviy element · Sirkoniy — davriy sistemaning IV guruhiga mansub, kumuşsimon yaltiroq metallSkandiy · Kimyoviy element · Skandiy — davriy sistemaning III guruhiga mansub, nodir yer elementlari qatoridagi yengil metallSkatlar · Tirik organizm · Skatlar — tanasi yassi, disksimon yoki rombsimon bölgan toğayli baliqlar katta turkumiSomon yöli · Osmon jismi · Somon yöli — Quyoşni öz içiga olgan 200 milliarddan ortiq yulduzning ulkan gravitatsion sistemasiSuyakli baliqlar · Tirik organizm · Suyakli baliqlar — içki skeleti suyaklangan baliqlarni birlaştiruvçi umurtqali hayvonlar sinfiŞvits qoramol zoti · Tirik organizm · Şvits qoramol zoti — Şveysariyada yaratilgan sut-göşt yönalişidagi qönğir tusli qoramol zotiTalas vodiysi · Talas vodiysi — Şimoliy Tyanşandagi, Qirğiziston şimolidagi tektonik vodiyTalk · Talk — varaqsimon silikatlarga mansub yumşoq magniyli mineralTaqir tuproqlar · Taqir tuproqlar — çöl zonasidagi qadimgi delta va vodiylarda hosil bölgan, yuzasi yoriqli qatqaloq bilan qoplangan tuproqlarTaroqlilar · Tirik organizm · Taroqlilar — tanasi şaffof, taroqsimon plastinkalar yordamida harakatlanadigan dengiz umurtqasizlari tipiTektitlar · Tektitlar — kelib çiqişi zarba-eriş bilan boğliq bölgan kiçik tabiiy silikat şişa jismlarTektonitlar · Tektonitlar — Yer içki kuçlari ta'sirida minerallari muayyan yönalişda joylaşgan toğ jinslarining umumiy nomiTermal suvlar · Termal suvlar — harorati 20 daraja va undan yuqori bölgan yer osti suvlariTexnetsiy · Kimyoviy element · Texnetsiy — davriy sistemaning VII guruhiga mansub, sun'iy olingan radioaktiv kimyoviy elementTitanit · Titanit — silikatlar guruhiga mansub, titan olinadigan mineral, sfenToğ-vodiy şamollari · Toğ-vodiy şamollari — toğli joylarda yönalişini sutkada ikki marta özgartiruvçi mahalliy şamollarTojikiston qöy zoti · Tirik organizm · Tojikiston qöy zoti — Tojikistonda yetiştirilgan, yarim dağal jun beradigan dumbali qöy zotiTönğizlar · Tirik organizm · Tönğizlar — juft tuyoqlilarga mansub yovvoyi çöçqalar oilasiTorf · Torf — botqoqlik ösimliklari qoldiqlarining çala çirişidan hosil böladigan foydali qazilma va yoqilğiToşkent artezian havzasi · Toşkent artezian havzasi — Toşkent yaqinidagi toğ oldi bukilmasida joylaşgan yer osti suvlari havzasiToşkent noki · Tirik organizm · Toşkent noki — xalq seleksiyasida yaratilgan keçpişar nok naviTovuq · Tirik organizm · Tovuq — eng köp tarqalgan xonaki parrandaTuya (ösimlik) · Tirik organizm · Tuya (ösimlik) — sarvdoşlar oilasiga mansub doim yaşil ösimliklar turkumiUran · Kimyoviy element · Uran — aktinoidlarga mansub radioaktiv kimyoviy elementVirus · Tirik organizm · Virus — faqat tirik hujayralarda köpayadigan, yuqumli kasallik qözğatuvçi hujayrasiz organizmVismut · Kimyoviy element · Vismut — davriy sistemaning V guruhiga mansub, oç puşti-kumuşrang mört metallVodiy şamoli · Vodiy şamoli — toğ vodiylarida kunduzi yuqoriga, keçasi pastga esadigan mahalliy şamolVulkan şişasi · Vulkan şişasi — yopişqoq lavaning tez sovişidan hosil böladigan amorf vulkan jinsiVulkanogen çökindi jinslar · Vulkanogen çökindi jinslar — vulkan otilişi mahsulotlari va çökindi materiallardan taşkil topgan toğ jinslariXalkozin · Xalkozin — misning asosiy rudasi bölgan sulfid mineral, mis yaltiroğiXameleonlar · Tirik organizm · Xameleonlar — rangini özgartira oladigan kaltakesaklar oilasi, buqalamunlarXonaki muşuk · Tirik organizm · Xonaki muşuk — muşuklar oilasiga mansub uy hayvoniYaşma · Yaşma — xalsedon va kvarsdan iborat, turli rangli kremniyli çökindi toğ jinsiYasmiq · Tirik organizm · Yasmiq — dukkakdoşlar oilasiga mansub bir yillik donli ösimlik va don ekiniYetmak · Tirik organizm · Yetmak — çinniguldoşlar oilasiga mansub, ildizi saponinga boy köp yillik ösimliklarYonğoq · Tirik organizm · yonğoqdoşlar oilasiga mansub mevali daraxtYulğun · Tirik organizm · yulğundoşlar oilasiga mansub daraxt va butalar turkumiYupiter · Osmon jismi · Yupiter — Quyoş tizimidagi eng katta, Quyoşdan uzoqligi böyiça beşinçi sayyoraZiynat toşlari · Ziynat toşlari — san'at buyumlari va zeb-ziynatlar tayyorlanadigan rangli mineral va toğ jinslari